Borderless

21 July 2019

Nieuw antikapitalisme in Frankrijk

Meer dan duizend mensen namen deel aan het oprichtingscongres van de Nieuwe Antikapitalische Partij in Parijs. De nieuwe partij wordt in de opiniepeilingen gezien als een serieuze bedreiging voor de rechtse regering van Sarkozy.

‘Ontwaakt, verworpenen der aarde’. De stemming is hooggespannen als meer dan duizend mensen onder enorm veel media-aandacht het origineel van het bekende socialistische lied, de Internationale, zingen.
De meer dan zeshonderd gedelegeerden en de honderden gasten en activisten hebben goede redenen om tevreden, enthousiast en trots te zijn. De Nieuwe Antikapitalistische Partij (Nouveau Parti Anticapitaliste – NPA) vindt haar oorsprong in de Franse sectie van de Vierde Internationale, de LCR (Ligue Communiste Révolutionnaire). Deze werd na een veertigjarig bestaan een dag voor het NPA oprichtingscongres opgeheven.
Had de LCR drieduizend leden, de NPA had er al negenduizend voordat ze was opgericht. Wie een blik werpt op de bijeenkomst ziet een kleurrijker en aanzienlijk jongere verzameling van mensen dan op de LCR congressen in de laatste jaren. De NPA heeft nu – na het congres begin februari – rond de tienduizend leden.
Beweging ondanks zwak links
In de Franse media wordt de NPA, en in het bijzonder hun charismatische partijwoordvoerder - de 34-jarige postbode Olivier Besancenot - gepresenteerd als de voornaamste oppositie tegen de rechtse regering van de autocratische Sarkozy. De rest van traditioneel Frans links bevindt zich in een benarde positie. De ooit zo grote en allesoverheersende Franse communistische partij, de PCF, is geheel verlamd nadat ze tijdens de presidentsverkiezingen in 2007 minder dan twee procent van de stemmen ontving. De Socialistische Partij, de Franse sociaaldemocraten, is verzwakt na een interne machtsstrijd die uitbrak nadat kandidaat Segolene Royal duidelijk was verslagen tijdens de presidentsverkiezingen.
Ondanks dit zwakke links is er beweging in de straten van Frankrijk. Sarkozy komt niet zomaar weg met zijn privatiseringen en bezuinigingen. Zowel de private- als publieke sector zag een reeks van stakingen. Studenten gaan samen met universiteitspersoneel de straat op en blijven universiteiten bezetten. Sarkozy’s arrogante en autoritaire manier van regeren en zijn frontale aanval op de verworvenheden van arbeiders maakt dat de woede groeit.
Antikapitalist is populairste oppositieleider
In deze tijden van verzwakt links heeft de woede tegen de regering – en in het algemeen een wantrouwen tegen de politiek – ervoor gezorgd dat antikapitalistische ideeën, gepersonifieerd door Besancenot, een uniek gehoor vinden. De NPA-woordvoerder is volgens de Franse opiniepeilingen de op een na populairste politicus, slechts voorbijgestreefd door Sarkozy. Volgens een opiniepeiling van het conservatieve dagblad Le Figaro zou 23 procent van de stemmers Besancenot de beste tegenkandidaat van Sarkozy vinden.
Geen regeringsambities
Het congres werd gekenmerkt door enthousiasme en bereidheid tot discussie, met bijeenkomsten tot laat in de avond. Er was geen tijd voor uitgebreide diners, feesten of ander vermaak. De grote toestroom van leden zonder partijpolitieke ervaring betekent niet dat de NPA naar rechts getrokken is vergeleken met de vroegere LCR. Er was geen discussie over het feit dat men zich antikapitalistisch of revolutionair moest noemen. Bovendien was het heel duidelijk dat men geen enkele illusie heeft dat de samenleving fundamenteel veranderd kan worden door regeringsdeelname met de Socialistische Partij.
De eerste kennismaking van de NPA met de kiezers zullen de Europarlementsverkiezingen in juni zijn. Het congres had een lange discussie over hoe de nieuwe partij zich zou moeten opstellen tegenover deze verkiezingen en of ze een bredere linkse alliantie zou moeten zoeken. Het besluit om mee te doen aan de verkiezingen roept op tot een gezamenlijke lijst van allen die ‘zichzelf antikapitalistisch noemen’, maar met één duidelijke eis: een ‘harde’ afspraak ‘dat zich niet beperkt tot de europarlementsverkiezingen, maar ook de regionale verkiezingen dekt’ en ‘duidelijk onafhankelijk van de Socialistische Partij opereert, die in haar programma en ook in haar handelen geen visie heeft op welke sociale verandering dan ook.’ Deze eisen lijken een afwijzing van andere linkse partijen te zijn, een indruk die wordt benadrukt door de afwijzing van kernenergie, een van de belangrijkste meningsverschillen met de Communistische Partij.
LCR-ex leden minderheid
Na uren vertraging eindigde het congres op zondagmiddag en reisden de oprichters van de nieuwe partij vol optimisme weer het land in. De partijnaam blijft uiteindelijk Nieuwe Antikapitalistische Partij. Dit was tot nu toe de werktitel.
Het congres koos een leiding van 192 leden, waarvan de helft bestaat uit vrouwen en waarin voormalige LCR-leden een minderheid vormen. Onmiddellijk na het congres kwamen nieuwe leden toestromen. De NPA-leiding heeft nu de opdracht om het enthousiasme vast te houden, de kleurrijke schare bijeen te houden en de hoop op een andere wereld te blijven koesteren.

Add new comment

Plain text

  • Allowed HTML tags: <a> <em> <strong> <cite> <blockquote> <code> <ul> <ol> <li> <dl> <dt> <dd>
  • Web page addresses and e-mail addresses turn into links automatically.
  • Lines and paragraphs break automatically.
Uw reactie zal niet meteen verschijnen, deze wordt eerst goedgekeurd door de beheerder.
To prevent automated spam submissions leave this field empty.
Image CAPTCHA
Enter the characters shown in the image.

Reageren