Fascisten, Reform en Restore bouwen hun verhaal op rond elk groot geweldsincident waarbij de dader een migrant, vluchteling of iemand met een bepaalde etnische achtergrond is. Zodra het nieuws over de brute aanval in Belfast op maandagavond bekend werd, eiste Farage dat de politie de etnische afkomst en verblijfsstatus van de dader bekend zou maken. Er werd vastgesteld dat hij Soedanees was en Groot-Brittannië was binnengekomen via de ‘open’ grens tussen de 26 graafschappen van de Ierse staat en de Zes Graafschappen van Noord-Ierland. Vervolgens legt Farage een verband tussen het zogenaamde soepele immigratiebeleid en het geweld. De Labour- en de Tory-regeringen krijgen de schuld omdat ze ‘onze grenzen’ niet onder controle houden.

Er bestaat geen bewijs dat geweldsmisdrijven onevenredig vaak door migranten of vluchtelingen worden gepleegd, maar dat doet er niet toe; rationele analyse wordt genegeerd. De mainstream media doen geen poging om feiten en cijfers te verstrekken om de opruiers te weerleggen. Natuurlijk is extreemrechts alleen geïnteresseerd in geweld tegen ‘witten’. Ze geven geen moer om de zwarte jongeren die het leven laten in stedelijke gebieden waar drugs- of bendegeweld welig tiert. Geweld tegen vrouwen interesseert hen alleen als er een migrant als dader bij betrokken is.

Hoe Reform, Restore en Tommy Robinson met elkaar verbonden zijn

Rupert Lowe’s Restore, dat aan de rechterflank van Reform opereert, voert de druk op door de Soedanese man een ‘wilde’ te noemen en zijn oproep tot massale remigratie te herhalen. Rechts van hem organiseren de straatfascisten van Tommy Robinson – in nauwe samenwerking met hun rechtse protestantse loyalistische vrienden in Belfast – zorgvuldig de gewelddadige reactie. Op sociale media is een flyer te zien met de ontmoetingsplaatsen voor die protesten. Protesten is waarschijnlijk het verkeerde woord voor wat er gebeurde, hoewel de mainstream media die term blijven herhalen. Pogroms en confrontaties met de politie komen dichter in de buurt van wat er werkelijk gebeurde.

Dit is het gezicht van het sluipende fascisme van vandaag in Groot-Brittannië – een gearticuleerde beweging waarin deze drie politieke stromingen elkaar voeden en steeds effectiever blijken in het mobiliseren van aanzienlijke aantallen werkende mensen. Sociale media zijn de zee waarin ze zwemmen en aangezien steeds meer mensen geen kranten lezen of naar het nieuws in de mainstream media kijken, is die zee een vruchtbare omgeving voor extreemrechts populisme. Al die extreemrechtse en fascistische krachten hebben veel geld geïnvesteerd in sociale media.

De Tories van Kemi Bedonach doen ook mee. Wat Farage en Lowe in hoofdletters zeggen, herhaalt zij in kleine letters. Ze herhaalt de leugens over het verband tussen migranten en gewelddadige aanvallen. Ze heeft geen oog voor de Roma-gezinnen die uit hun huizen zijn verjaagd door brandstichting.

Een goed ingestudeerd wereldwijd verhaal

Het is een verhaal dat zich herhaalt – we zagen het bij de vreselijke moorden in Southport en bij de recente tragische zaak van Henry Novak. Voor extreemrechts en fascisten is het een van de beste manieren om steun te winnen. Mensen leven van nature mee met het slachtoffer; als het een willekeurige aanval betreft, wordt het gevoel dat we allemaal kwetsbaar zijn versterkt. Emoties zijn moeilijker te weerleggen dan rationele argumenten. Als de media en politici zich niet tegen het verhaal verzetten, blijft het gemakkelijker in de harten en hoofden van mensen hangen. Starmer’s Labour heeft zich voortdurend aangepast aan en zelfs de lijn van Farage weerspiegeld. De grote witte hoop Andy Burnham sprak onlangs zijn waardering uit voor Shaban Mahmoods aanval op het recht van vluchtelingen en migranten om zich hier te vestigen.

We hebben soortgelijke verhalen zich in heel Europa zien ontwikkelen. Salvini, de leider van de racistische Lega in Italië, legt altijd een verband tussen gewelddadige incidenten en migratie. Le Pen doet hetzelfde in Frankrijk. Extreemrechts heeft goed georganiseerde internationale banden. Mensen als Elon Musk zorgen voor geld (Lowe krijgt veel) en zetten ook hun eigen aanwezigheid op sociale media in om de acties een duwtje in de rug te geven. Zoals te verwachten was, heeft hij zich gemengd in de moord op Novak en de gebeurtenissen in Belfast. De internationale banden tussen deze stromingen, die zowel formeel als informeel zijn, helpen hen duidelijk bij het ontwikkelen van draaiboeken voor het verhaal waarmee ze hun steun willen opbouwen.

Politici spreken zich er niet over uit

Michelle O’Neill van Sinn Fein, eerste minister van Noord-Ierland, veroordeelde het geweld en waarschuwde voor 'gevaarlijke pogingen om misbruik te maken' van de aanval. In een bericht op sociale media zei ze: 'Groepen gemaskerde mannen die gezinnen uit hun huizen branden is niets minder dan walgelijke lafheid. Dat heeft niets te maken met gemeenschapszin. Dat is regelrechte misdadigheid.' (Guardian 10 juni)

Zelfs die verklaring, die beter is dan veel andere, noemt geen namen. Wie organiseert die groepen gemaskerde mannen? Het zijn niet zomaar misdadigers, ze worden georganiseerd door politieke stromingen. Je ziet niet zomaar spontaan het nieuws, kleedt je dan in het zwart, zet je bivakmuts op en komt toevallig mensen tegen in je straat en besluit dan om het plaatselijke migrantengezin in brand te steken. Organisatoren op sociale media riepen mensen op om zwart te dragen.

Door vage verwijzingen van de politie en politici naar mensen op sociale media komen extreemrechts en fascisten ermee weg.

Keir Starmer noemde de aanval van maandagavond weerzinwekkend. 'Ik toon absoluut geen tolerantie voor weerzinwekkende scènes van geweld zoals deze op onze straten. Mijn gedachten gaan in de eerste plaats uit naar het slachtoffer, en ik bedank de eerstehulpverleners, inclusief burgers die tussenbeide kwamen.' (Guardian ibid)

Geen woord van Starmer over de andere slachtoffers – die in de meerderheid zijn – die uit hun huizen worden verjaagd. Voor hem hebben de geweldsscènes geen herkomst, geen politieke actoren.

Politici die zich 'zorgen maken', jammeren dat gemeenschappen worden verdeeld, alsof de autochtone en de migrantengemeenschap in gelijke mate worden getroffen. Je moet je verdiepen in artikelen in de serieuzere media om daadwerkelijk verslagen te vinden over wie het doelwit is.

Bouw weerstand op tegen het sluipende fascisme

Veel aandacht blijft terugkeren naar de Soedanese vluchtelingenachtergrond van de moorddadige aanvaller van maandagavond, alsof hij alle Soedanezen of alle migranten en vluchtelingen vertegenwoordigt. Dat is alsof je alle Zuid-Londenaren de schuld geeft als iemand in Southwark wordt neergestoken.

De andere media-aandacht gaat uit naar de ongetwijfeld dappere man uit Belfast met de hurley-stick die hem gebruikte om de aanval te stoppen. De sensatiepers promoot nu al een inzamelingsactie om die man een glas bier te trakteren. Niemand betwist zijn moed, maar temidden van al dit georganiseerde geweld leidt het onze aandacht ongetwijfeld af.

Er is tot nu toe nauwelijks aandacht voor de doodsbange gezinnen uit etnische minderheden die door deze fascistische misdadigers uit hun huizen worden verjaagd. Opnieuw zijn ze onzichtbaar en stemloos.

Wat we zien, zijn pogromachtige acties van de fascisten. Hoewel op een andere schaal, wat is het verschil tussen een winkel van een joodse eigenaar die in de jaren dertig door nazi's in brand werd gestoken en een Roma-gezinswoning of Afrikaanse winkel die door fascisten in Belfast wordt verwoest? Sluipend fascisme is niet zomaar een mooie leus die door linkse activisten is verzonnen, het gebeurt nu in de straten van Belfast en elders in de Zes Graafschappen.

We moeten een zo breed mogelijke beweging tegen hen opbouwen. Een evenement dat we kunnen steunen is het carnaval tegen het fascisme in Brighton dit weekend, dat door ACR wordt gesponsord. Doe mee.

Dave Kellaway is activist van Anti*Capitalist Resistance, onze zusterorganisatie in Engeland en Wales.

Dit artikel stond op Anti*Capitalist Resistance. Nederlandse vertaling redactie Grenzeloos.