9 May 2021

Klimaat en solidariteit

Tien tips om de aarde te redden. Wie kent de lijstjes niet? In onze haastige maatschappij sporen ze ons in duizenden varianten via websites en campagnes tot een ander gedrag aan. Spaar het milieu en uw portemonnee! Elke opdracht heeft zijn eigen logo. De praktische idealist heeft er een dagtaak aan, maar werkt het ook?

Om het klimaat te redden moet snel een omslag plaatsvinden. De rijkste, geïndustrialiseerde landen moeten een vermindering van de CO2 uitstoot bewerkstelligen van tachtig tot negentig procent vergeleken met het niveau van 1990. Daarbij is Kyoto kinderspel.

Groen kapitalisme
Een omschakeling naar duurzame vormen van energie is nodig. Dit vereist een structurele verandering van de maatschappij waar een aantal cruciale sectoren rechtstreeks afhankelijk is van de ontginning en verkoop van olie, kolen en gas. Tel daarbij het neoliberale marktdenken, waar voor regulering, planning en inkomensverdeling geen plaats is en je beseft dat die omschakeling binnen kapitalistische grenzen nagenoeg onmogelijk is.
Maar stel dat we omschakelen naar een 'groen' kapitalisme. Kunnen we onze lampen niet laten branden op duurzame energie? De zonne-energie die het aardoppervlakte bereikt is gelijk aan 8000 keer de mondiale energieconsumptie. In theorie is het dus mogelijk. Als maximaal ingezet wordt op zon, wind, water en bos dan kunnen deze alternatieve bronnen vier maal zo veel energie leveren als nu. Om de temperatuurstijging binnen de kritische grens van twee graden Celsius te houden moet echter 15 keer meer energie geleverd worden. Bovendien is een maximalisering van het gebruik van zon, wind, water en bos niet zonder problemen. Nu al is de prijs van maïs en soja meer dan verdubbeld. Hongeropstanden breken uit. En waar zetten we de zonnepanelen neer? De Sahara is een ideale plaats, maar zoveel stroom gebruiken de bedoeïen niet. Deze moet getransporteerd worden en de panelen moeten gefabriceerd worden. Niets verloopt zonder uitstoot van CO2...
Daarom kan je niet alleen toe met duurzame energie, maar moet er ook veel efficiënter worden omgesprongen met de traditionele hulpbronnen. Daarvoor blijven enorme mogelijkheden bestaan. Isolatie van oude gebouwen in Europa kan de CO2-uitstoot met 42 procent verminderen. Maar dit vereist een maatschappelijke keuze en investering hiervoor.
Verander de wereld
Om de klimaatverandering een sociale manier een halt toe te is een politieke klimaatverandering nodig. Zo'n ommekeer bereik je niet door individuele inspanning. De energiesector moet als openbare dienst georganiseerd worden. Besparen, niet de vergroting van de winst door méér energie te verkopen, moet het doel worden. Het enorm CO2-uitstotende luchtverkeer kan je alleen aan banden leggen door de liberalisering in die sector terug te schroeven. Je kan alleen het autoverkeer terugdringen door te investeren in een uitgebreid en kosteloos openbaar vervoer. En zo’n investering kan je niet financieren door belasting te heffen op verreden kilometers, want dan moet er gereden worden om de zaak draaiende te houden. De meest energiezuinige apparatuur moet de norm worden, Ook dat kan je niet overlaten aan de vrije markt die alleen oog heeft voor de koopkrachtige vraag.
CO2-vermindering in de voedselketen betekent de grootschalige agrobusiness een halt toeroepen en kiezen voor regionale biologische landbouw met korte lijnen tussen producent en consument. Ook hier is een breuk nodig met de neoliberale groei- en concurrentielogica.
Een dergelijke omslag kan er alleen komen als de krachtsverhouding veranderen. Vandaar dat het noodzakelijk is te bouwen aan een linkse, mondiale klimaatbeweging. Op 11 november 2007 manifesteerden 150.000 mensen in Australië… en de nieuwe Australische regering ratificeerde Kyoto. Via de mobilisatie van honderden miljoenen mensen moeten we de regeringen en de economische wereld dwingen om structurele maatregelen te nemen.
Solidariteit met de allerarmsten en de slachtoffers moet het uitgangspunt zijn. De boeren uit het zuiden die geruïneerd worden door de multinationals. De bewoners van sloppenwijken die zich voeden met afval. Dat zijn de werkelijke slachtoffers. Solidariteit met vluchtelingen die uitgezet worden omdat ze een beetje van ons comfort willen. Steun aan de inheemse bevolkingen wier grondstoffen worden geplunderd. Samen in actie komen. Voor hun rechten, voor een plaats onder de zon voor iedereen.

Verander de wereld, niet het klimaat!
Plannen voor verandering moeten ondersteund worden door bewustwording van de bevolking. Daarom is het van belang dat zulke plannen onderwerp uitmaken van een breed en democratisch debat. Dat mensen inzien dat het niet een nieuwe vorm van sociale ongelijkheid betreft. Dat het gaat om democratie en leefbaarheid in de directie omgeving. In coöperatieve vorm samenwerken om energiebesparingen in straten en gebouwen te realiseren. Eigen plannen waar we zelf verantwoordelijk voor zijn. Een linkse actiebeweging kan bijdragen aan de nodige bewustwording. Zonder die hebben we geen kans.

Reactie toevoegen

Plain text

  • Toegelaten HTML-tags: <a> <em> <strong> <cite> <blockquote> <code> <ul> <ol> <li> <dl> <dt> <dd>
  • Adressen van webpagina's en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.
  • Regels en alinea's worden automatisch gesplitst.
Uw reactie zal niet meteen verschijnen, deze wordt eerst goedgekeurd door de beheerder.
To prevent automated spam submissions leave this field empty.
Image CAPTCHA
Vul de tekens uit bovenstaande afbeelding in.

Reageren