15 August 2020

Kosovo (her)schrijft geschiedenis

“Men wil de geschiedenis van Kosovo herschrijven”, aldus de supporters van de Kosovaarse president Hashim Thaçi. Die wordt door het “Kosovo Tribunaal” beschuldigd van een reeks zware misdaden. “Op die manier wil men ons gelijk stellen met de Servische misdadigers” aldus Thaçi’s aanhangers die blijkbaar vinden dat hun misdaden gerechtvaardigd waren in het kader van hun “bevrijdingsoorlog”.

“Bevrijders”

Donald Trump heeft zijn zinnen gezet op een diplomatiek succes op de Balkan. Na een door de VS geregelde coup in Pristina, gingen de leiders van Servië en Kosovo op 27 juni in Washington praten over een akkoord, 12 jaar nadat Kosovo de onafhankelijkheid had uitgeroepen. Er kwam een kink in de kabel vanuit het “Kosovo Tribunaal” in Den Haag: Thaçi is in verdenking gesteld van ontelbare misdaden (talrijke moorden ontvoeringen en andere) en zal wellicht moeten aftreden.

Thaci was een van de topfiguren van het UCK, het Kosovaars Bevrijdingsleger dat in de jaren 1990 gewapende strijd voerde tegen de Servische dominantie – Kosovo was toen een deel van Servië, in grote meerderheid bewoond door etnische Albanezen. Een andere beweging, de Democratische Liga van Kosovo (LDK) voerde in die periode een campagne van burgerlijke ongehoorzaamheid.

Het UCK werd door westerse politici en de meeste media geprezen als een bevrijdingsbeweging tegen dictator Milosevic die van genocide werd beschuldigd. Een Duitse minister en VS-media hadden het over 350.000 doden (op een bevolking van minder dan 2 miljoen), alle Albanese jongens en mannen tussen 14 en 40 zouden zijn vermoord. De media-hysterie was zo erg dat twee verslaggevers van De Morgen een Nederlandse collega met slaag dreigden omdat hij twijfels had bij al die berichten.

De Navo bombardeerde Servië, onder andere  het tv-gebouw in Belgrado, treinen, wagens, 78 dagen lang.

Organensmokkel

Het “Joegoslavië Tribunaal” boog zich bijna uitsluitend over de oorlogsmisdaden begaan door Serviërs in Servië en Bosnië-Herzegovina, Kroatische en Kosovaarse oorlogsmisdaden leken niet zo belangrijk. Pas in 2011 kwam er schot in toen Dick Marty, een Zwitsers lid van de Raad van Europa (die niets te maken heeft met de EU!) uitpakte met een rapport over onder meer mensenhandel. Daarin werden de namen genoemd van Thaçi en van Kadri Veseli, de huidige leider van de “Democratische Partij van Kosovo” die nu eveneens in verdenking is gesteld. De organen zouden vooral afkomstig zijn geweest van slachtoffers van het UCK: Serviërs, Roma, of Albanese Kosovaren die in de weg liepen van het UCK. Dat zou gebeurd zijn tussen begin 1998 en eind 2000.

Het rapport Marty vermeldde vooral de “groep Drenica” die door Thaçi werd geleid en die werd omschreven als een georganiseerde misdaadbende (maffia). In 2015 kwam er dit “Kosovo Tribunaal” dat wel een zeer speciaal statuut heeft. Het kwam er onder druk van de VS en EU die vonden dat Thaçi en zijn medebeschuldigden zich op die manier konden vrijpleiten. Maar het tribunaal zou wel in Den Haag zetelen en uit onafhankelijke internationale rechters bestaan.

Waarom nu

Partijleider Veseli vindt het tijdstip  waarop die aanklachten publiek worden gemaakt verdacht, terwijl dat nog lang niet nodig was. Volgens hem is dat gewoon een manoeuvre om de voorziene gesprekken met de Serviërs te dwarsbomen. De nieuwe Kosovaarse premier Avdullah Hoti wil een dezer dagen een nieuwe datum en een nieuwe delegatie vastleggen.

Het tribunaal zei echter dat Thaçi en co van plan waren het hele tribunaal te saboteren. Sinds de recente politieke coup in Pristina tegen de regering Kurti, is er een nieuwe meerderheid in het parlement die de wet van 2015 en dus de installatie van het tribunaal kan herroepen. Met het openbaar maken zit Thaçi erg in het nauw en wordt in Pristina verwacht dat hij zal aftreden.

Een van de grote problemen waarmee aanklagers over misdaden in de regio te maken hebben, is dat de beklaagden getuigen zwaar onder druk zetten, vooral met dreigementen.
In Washington zit president Trump intussen ongeduldig te wachten op de hervatting van het Kosovaars-Servisch overleg. Alhoewel hij nauwelijks weet waarover dat gaat, wil de VS-president in de verkiezingscampagne uitpakken met een diplomatiek succes. Om dat overleg mogelijk te maken, lokte Trumps speciale gezant in de regio, Richard Grenell, een politieke crisis uit in Pristina.

 Dit artikel verscheen eerder op Uitpers
Soort artikel: 

Reactie toevoegen

Plain text

  • Toegelaten HTML-tags: <a> <em> <strong> <cite> <blockquote> <code> <ul> <ol> <li> <dl> <dt> <dd>
  • Adressen van webpagina's en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.
  • Regels en alinea's worden automatisch gesplitst.
Uw reactie zal niet meteen verschijnen, deze wordt eerst goedgekeurd door de beheerder.
To prevent automated spam submissions leave this field empty.
Image CAPTCHA
Vul de tekens uit bovenstaande afbeelding in.

Reageren