Borderless

9 December 2019

Zal Evo's ontslag leiden tot Pinochet of tot verzet?

De staatsgreep tegen de Boliviaanse president Evo Morales heeft de angst gegenereerd die grote nederlagen in de revolutionaire strijd oproepen: de val van Allende, Che's dood in de strijd, de nederlaag in de Spaanse Burgeroorlog. ‘Kritiek is geen passie van het hoofd, het is het hoofd van de passie,’ zei Marx ooit. We hoeven de gevoelens die ons vandaag de dag bezighouden niet opzij te zetten, maar moeten ze mobiliseren voor positieve doeleinden.

We weten nog steeds niet wat de omvang van de gebeurtenissen in Bolivia is, of de revolutie kan voorkomen dat ze wordt neergehaald, of ze kan ontsnappen aan massa's doden onder sociale bewegingen, de inheemse volkeren en de sociale basis van de politieke partij van Morales, de Movimiento Al Socialismo (MAS). Evo's sociale verdediging is machtig en de heersende klassen weten dat zij deze zullen moeten doorbreken om verder te komen met hun plannen. Het laatste nieuws is verontrustend - brandende huizen, vervolgingen, arrestaties.

Meer grote schokken liggen in het verschiet en de uitkomst is ongeschreven. El Alto - een grote stad met één miljoen inwoners met een inheemse meerderheid in de buurt van de hoofdstad La Paz - heeft een heroïsche traditie van opstanden die in het verleden verschillende regeringen ten val heeft gebracht. Het belichaamt de tradities van de strijd waarin Evo zelf werd gevormd.

Ik ben benieuwd welke polarisatie zich ontwikkelt onder linkse militanten en activisten in het licht van deze feiten. De standpunten van links zijn gegroepeerd in twee grote polen. Sommigen zijn niet in staat zich goed te positioneren in de strijd tegen de staatsgreep omdat ze zich houden aan waarschuwingen of slogans die inmiddels achterhaald zijn. Zo publiceerde de Argentijnse Partido de los Trabajadores para el Socialismo (PTS) een paar weken geleden een artikel met de titel: ‘Niet met Evo noch met Mesa [de rechtse krachten]. Voor een onafhankelijke politieke oplossing’, zelfs toen de voorbereidingen voor de staatsgreep aan de gang waren en de regering moest worden verdedigd. Anderen verdedigen Evo en zien af van hun ‘recht om kritiek te leveren’ op een regering die net zonder strijd omvergeworpen is, ook al won ze bijna de helft van de stemmen bij de recente verkiezingen. Wat het meest stabiele progressieve proces in de regio leek, viel als een kaartenhuis in elkaar. Evo werd tot aftreden gedwongen zonder strijd te leveren en dat feit maakt deel uit van onze angst en zou deel moeten uitmaken van onze balans.

We vechten om te winnen en om te winnen moeten we de juiste lessen trekken uit onze ervaringen. Wat Evo gisteren deed, moet gezegd worden, is analoog aan de acties die Juan Perón in 1955 ondernam tegen een staatsgreep of die van Salvador Allende in 1973 (en het tegenovergestelde van wat Chavez in 2002 deed). Het is duidelijk dat dergelijke aftredingen en terugtochten, zoals die van Evo, geen enkel bloedvergieten verhinderden, integendeel, ze laten maatschappelijke en politieke organisaties en bewegingen en de volksklassen over aan de genade van het brute reactionaire geweld. De executies van 1955 en de genocide van Pinochet getuigen op welsprekende wijze van deze realiteit. Contrarevoluties veroorzaken geweld, niet revoluties. De sociale en menselijke kosten van de twee zijn niet te vergelijken.

Evo's aftreden (en dat van zijn vicepresident García Linera) is gebaseerd op de overtuiging dat er geen ander alternatief was. Maar als dat het geval was, is dat het resultaat van een naïeve politiek die niet voorbereid was op een krachtproef met de autoritaire reactie die elk progressief proces bij de heersende klasse oproept. Het is de naïviteit van de ‘klassenverzoening’. De lessen uit de geschiedenis op dit gebied zijn onweerlegbaar - Allende's voorbeeld blijft te dicht bij ons om op deze manier met vuur te spelen.

Hopelijk is het nog niet te laat om een historische nederlaag en de liquidatie van een van de meest opmerkelijke ontwikkelingen van de Latijns-Amerikaanse volkeren van de laatste decennia te voorkomen.

Oorspronkelijk gepost op de Facebook. In het Engels vertaald door No Borders. Nederlandse vertaling redactie Grenzeloos.

Dossier: 
Soort artikel: 

Reactie toevoegen

Plain text

  • Toegelaten HTML-tags: <a> <em> <strong> <cite> <blockquote> <code> <ul> <ol> <li> <dl> <dt> <dd>
  • Adressen van webpagina's en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.
  • Regels en alinea's worden automatisch gesplitst.
Uw reactie zal niet meteen verschijnen, deze wordt eerst goedgekeurd door de beheerder.
To prevent automated spam submissions leave this field empty.
Image CAPTCHA
Vul de tekens uit bovenstaande afbeelding in.

Reageren