Maar het kan niet enkel en alleen de seks zijn dat mensen als bedreigend ervaren als het buiten de relatie gebeurt. Mensen vrijen tenslotte ook wel als ze niet van elkaar houden. De liefde is dus geen voorwaarde. Het moeten dus wel de associaties zijn, de emoties, die tijdens beide vrijages anders zijn.
Intimiteit
En dat wordt dan ook altijd beweerd. Seks met je partner is uiteindelijk toch fijner (zeker niet altijd leuker of beter) dan met de one-nightstand of minnaar. Ons wordt geleerd dat dit komt omdat het te maken heeft met intimiteit. Vrijen is het moment bij uitstek dat je intiem bent met de ander en dat je daarna je zielsroerselen deelt. In de ‘help-rubrieken’ van vrouwenbladen wordt meestal geadviseerd dat de briefschrijfster haar emotionele probleem met haar partner moet oplossen na het bedrijven van de liefde. Een deel van de verklaring waarom monogamie de afgesproken gedragsregel is binnen een relatie zal liggen in de definitie die we hebben van intimiteit: intimiteit is voor een groot deel seksueel gedefinieerd.
Maar dat is niet het hele verhaal. Natuurlijk kennen we ook andere vormen van intimiteit; slapen, huilen, douchen... En ook is een platonische relatie niet per se minder intiem dan een fysieke relatie. En we willen ook dat een relatie intiem is. Intimiteit heeft met verbondenheid te maken, met het idee dat je - in ieder geval - op dat moment bij elkaar hoort.
Trouw
Deze verbondenheid wordt gekarakteriseerd door trouw te zijn aan elkaar. Vroeger vaker dan nu, verklaarde mensen elkaar de eeuwige trouw door met elkaar in het huwelijk te treden. In het algemeen bewustzijn is het idee van een levenslange relatie verworpen, en we hebben ons neergelegd bij het feit dat we waarschijnlijk meerdere liefdesrelaties in ons leven hebben. Het basisidee blijft hetzelfde; trouw ben je door monogaam te zijn. Trouw ben je niet door alleen maar met je partner te praten, of te winkelen of te lachen, maar door alleen maar met je partner te vrijen. Ook hier weer die definiëring waar seksualiteit een belangrijke rol speelt.
Seks
De conclusie dat het hier om seks gaat is te snel en ook gewoon niet waar. Want we hebben ook wel seks (gehad) met mensen waar we niet intiem mee zijn (waren) of waar we geen trouw aan hebben beloofd.
De conclusie dat het aan de ene kant om een soort offer en aan de andere kant om angst gaat is plausibeler. Waarom?
Offer
Monogamie hoe simpel het in theorie mag klinken, blijkt in de werkelijkheid niet zo makkelijk uitvoerbaar te zijn. Eén op de zeven kinderen schijnt niet van de vader te zijn die de moeder claimt of beide claimen. De meeste prostituanten zijn mannen die in een relatie zitten. Een groot aantal relatiecrises worden veroorzaakt doordat er ‘vreemd’ wordt gegaan.
Kortom, mensen hebben blijkbaar behoefte om ook wel eens seks met anderen te hebben. Net als dat het leuk is om andere dingen wel eens buiten je relatie om te doen. Maar aangezien seks binnen een relatie zo is verwoven met trouw en intimiteit, wordt het gelijk gekoppeld aan ontrouw en afstandelijkheid, wat niet strookt met onze definitie van een goede liefdesrelatie. De oplossing is simpel: monogamie.
Monogamie speelt dus de rol van offer en verzekering. Beide weten dat de behoefte aan seks met een ander wel eens aanwezig is, maar als offer wordt deze lust niet opgevolgd om de relatie in stand te houden: ‘kijken mag, aanraken niet’, is een gevleugelde uitspraak onder mijn mannelijke familieleden.
Verlaten en verloren?
En op het moment dat seks inderdaad in relatie wordt gebracht met intimiteit en trouw is het vrij beangstigend als je partner, die deze definitie deelt, opeens met een ander vrijt; de fundamenten voor je relatie worden als het ware onder je weg gehaald. Verbieden heeft dan niet zo heel erg veel zin. Ofwel de relatie zal sowieso wel op zijn einde lopen, of het gebeurt toch - al dan niet achter je rug om. Dus zelfs als seks het meest intieme en vertrouwelijke is dat je als stel kan delen, is het niet logisch om een verbod uit te vaardigen.
Maar logica en liefde, dat schijnt niet echt samen te gaan.