Borderless

21 January 2018

Ander Europa

Abonneren op feed Ander Europa
www.andereuropa.org
Bijgewerkt: 21 min 39 sec geleden

Collaborateur Dijsselbloem neemt afscheid van de Eurogroep

20/01/2018 - 22:47

Hoe komt het toch dat sociaaldemocratische partijen het zo goed als helemaal verkorven hebben bij de kiezers? Er zijn in die partijen toch heel wat goedmenende, sociaalvoelende, vooruitstrevende mensen die oprecht een vuist maken naar het neoliberaal beleid? Die zich onbaatzuchtig inzetten voor een meer solidaire maatschappij? Die als gemeenteraadslid, vakbondsmilitant of locaal bestuurslid zinnige dingen zeggen en doen?

Heel zeker! Het probleem is echter dat de sociaaldemocraten die het tot de hogere regionen van het politiek bestel schoppen, zich helemaal niet meer gebonden achten door en verbonden voelen met  die goedmenende, sociaalvoelende, vooruitstrevende mensen in hun partij. Hoe verder een sociaaldemocraat het schopt in de politieke hiërarchie, des te minder heeft hij (ja, meestal hij)  met deze mensen gemeen. Dat leidt tot de verbijsterende conclusie dat de meest bekende sociaaldemocraten met het sociaaldemocratisch streven (progressieve hervormingen binnen het kapitalisme) niets meer te maken hebben!

Men denkt hierbij aan ‘grootheden’ als Derde Weg-heraut Tony Blair, Poetin-vriend Schröder, NATO-voorzitter Claes, en een hele reeks namen als Gonzalez, Socrates, Hollande, Papandreou, Strauss-Kahn en zovele anderen. De recentste parel aan deze kroon van de schande is evenwel een in deze contreien welbekende: Jeroen Dijsselbloem. Tijdens het Griekse drama ontpopte dit heerschap zich, in zijn functie van voorzitter van de Eurogroep,  tot het alter ego van de Duitse reactionair Schäuble, en leverde via de Troika uitstekende diensten voor de Europese banken die hun speculatie op de Griekse schuld zo konden veilig stellen.

Dit heerschap werd onlangs als eurogroepvoorzitter opgevolgd door de Portugese sociaaldemocraat Centeno ( wat veel zegt over het vertrouwen van de financiële kringen in deze politieke familie). Bij die gelegenheid werd Dijsselbloem gelauwerd in  Brussel, en in onderstaand TV-interview in het praatprogramma Jinek op KRO-NCRV  kunt u enkele nabeschouwingen van de gelauwerde horen.

 

Dat ook de media zich graag lenen tot het ophemelen van dergelijke sujetten werd grondig aan de kaak gesteld door Ingeborg Beugel in een artikel op Joop. (hm)

 

 

Europees vluchtelingenbeleid: een oefening in hypocrisie

19/01/2018 - 17:31

Zijn wij er ons voldoende van bewust dat de Europese Unie – dat genootschap van 28 West-Europese staten – op het gebied van vluchtelingen en asielzoekers een beleid aan het voeren is dat door de geschiedenis zal veroordeeld worden als inhumaan, wreedaardig, normloos en tegen het internationaal recht ? Gisteren veroordeelde Human Rights Watch dit beleid als “een oefening in hypocrisie”: misschien stuurt de EU zelf geen vluchtelingen terug naar Libië, waar hen mogelijks opsluiting,verkrachting,  verkoop als slaaf, foltering en zelfs de dood te wachten staat, maar die EU leidt wel Libische kustwachters op om de smerige klus voor “ons” te doen. In ieder geval heeft de Belgische staatssecretaris Francken reeds op eigen initiatief mensen  gerepatrieerd naar Soedan, na ‘identificatie’ in Brussel door agenten van het Soedanees regime waarvan de president gezocht wordt wegens genocide en oorlogsmisdaden. Ook de mensenrechtenverantwoordelijke van de Verenigde Naties noemde de EU-Libische samenwerking al inhumaan.

Op de EU en zijn leiders maakt het geen indruk, want ze gaan door met het sluiten van deportatieakkoorden. Momenteel is een deal met Ethiopië in de maak, ook al een land waar je beter niet in de klauwen van het regime valt. Een  tijd geleden werd er al een deal met Afghanistan opgedrongen …

Op deze manier versterken de hoogste politieke gezagdragers extreemrechts en zijn exploitatie van het vluchtelingenprobleem. Sommige van die gezagdragers moet men zelfs objectief tot extreemrechts rekenen. Europeaan, ken uw geschiedenis van de voorbije eeuw en laat het niet zo ver komen! (hm)

Het Europa van Martin Schulz, een gruwelkamer voor werknemers

16/01/2018 - 16:39

door Norbert Häring (*) Verschenen op 10 januari 2018 op de website van de auteur Vertaling uit het Duits door Ander Europa Met dank voor toelating tot overname 16 januari 2018   De SPD onder voorzitterschap van Martin Schulz [note] Martin Schulz was lange tijd fractieleider van de sociaaldemocraten in het Europees Parlement;  van 2012 tot 2017 was hij voorzitter van dit Parlement. In januari 2017 ging hij terug naar de nationale politiek als tegenkandidaat van Angela Merkel voor het kanselierschap bij de Duitse parlementsverkiezingen van 24 september 2017. Hij was inmiddels ook tot voorzitter van de SPD gekozen, ter opvolging van Sigmar Gabriel. [Noot van de vertaler] [/note] heeft Europa tot centraal thema uitgekozen  voor de verkennende onderhandelingen voor een 'grote coalitie' [note] Onder 'grote coalitie' (soms aangeduid als Groko), wordt in Duitsland een coalitie van de christendemocraten met de sociaaldemocraten bedoeld, dus van Angela Merkels CDU-CSU met de SPD. De onderhandelingen hebben intussen geleid tot een principeakkoord tussen de twee partners. [NvdV] [/note]. Dat is om schrik van te hebben, niet alleen bij de SPD, maar ook bij de burgers. Want het soort Europa dat hij voorstaat, en de manier waarop hij daartoe wil komen, heeft hij als Europarlementsvoorzitter een goede twee jaar geleden in het zogenaamde Vijfvoorzittersrapport [note] Zie onze bespreking ervan op Ander Europa, 27 januari 2017, Het vijfvoorzittersrapport of het coalitieverdrag van de Europese elites [NvdV] [/note] uiteengezet. Het 'Vijfvoorzittersrapport voor de vervollediging van de Monetaire Unie' van Commissievoorzitter Juncker, Raadsvoorzitter Tusk, Eurogroepvoorzitter Dijsselbloem, Europese Centrale Bank (ECB) voorzitter Draghi en Parlementsvoorzitter Schulz werd op 22 juni 2015 voorgesteld. Bij het begin van hun rapport beweren ze dat het doel welstand en rechtvaardigheid voor iedereen is. Wat ze daarmee bedoelen wordt duidelijk wanneer ze verderop het welzijn van ondernemingen, zeg maar hun winsten, op één lijn stellen met het maatschappelijk welzijn. Aan nationale parlementen moeten bevoegdheden ontnomen worden. Ter compensatie beloven ze meer democratische controle op wat in Brussel gebeurt. In werkelijkheid echter worden alleen bijkomende of iets nader bepaalde vrijblijvende besprekingen in het vooruitzicht gesteld. Voor de democratie belooft dat niets goeds. Maar in het bijzonder voor de werknemers zal het nog bedenkelijker worden als het van de europoliticus Martin Schulz afhangt.   Ondermijning van de vrije loonvorming voor de lage lonen Nieuw aan het rapport was het aandringen om Europa met een netwerk van 'raden voor het concurrentievermogen' te overdekken. Die moeten ertoe bijdragen dat de aanbodpolitiek [note] Bij een aanbodbeleid gaat de overheid er van uit dat de economie kan ondersteund worden door het de bedrijven (het aanbod) gemakkelijker te maken: lagere belastingen, druk op de lonen, minder reglementering. Daar staat tegenover een (keynesiaanse) vraagpolitiek: meer vraag door het versterken van de koopkracht. [NvdV][/note] van de EU overal doorgedrukt wordt. In die concurrentieraden moeten technocraten zitten die vanuit hun expertise richtlijnen voor de lonen vastleggen. Ze moeten ook het correcte evenwicht bepalen tussen werknemers-en werkgeversbelangen. Tot nog toe ging men er vanuit dat dit toekwam aan de sociale partners. In Duitsland is dat zelfs grondwettelijk vastgelegd. Maar afgaande op de voorstellingen van de vijf voorzitters zullen binnenkort 'experten' het kader voor de lonen vastleggen. Het rapport maakt er geen geheim van dat het er daarbij vooral om gaat de lonen te drukken. Lonen worden er zonder schroom als een kostenfactor en een probleem voor het concurrentievermogen voorgesteld, daarbij vergetend dat ze de basis vormen voor de welstand van 'alle burgers', zoals vermeld in hun voorwoord. Het blijft daarbij niet bij het beïnvloeden van de publieke opinie richting werkgevers. De technocraten van de Europese Commissie moeten ook de nationale loonrichtlijnen van de technocraten in de concurrentieraden kunnen opleggen. Immers, een andere maatregel van de voorzittersstrategie bestaat erin de procedure voor de vaststelling van macro-economische onevenwichten [note] Een maatregel vervat in het beruchte sixpack.[NvdV][/note] te verscherpen en te benutten voor het 'bevorderen van structuurhervormingen'. De loonpolitiek wordt op die manier tot een factor van economische onevenwichten verklaard en bestraft als de loonstijgingen niet bescheiden genoeg zijn of onvoldoende dalen. Buiten elke parlementaire controle zou de Brusselse technocratie dan in elk land, of beter gezegd in elk klein en machteloos of met staatsschuld getekend land, druk kunnen uitoefenen zodat tegemoet gekomen wordt aan de wensen van de werkgevers. Want of de Commissie een procedure wegens macro-economisch onevenwicht instelt tegen een land wordt mede daardoor bepaald of de sociale partners zich aan de loonmatigingseisen houden. [caption id="attachment_10697" align="alignleft" width="400"] Schulz, Juncker en de anderen[/caption] Schulz, Juncker en de andere drie willen doordrukken dat de lidstaten afzien van een door de sociale partners bepaalde loonpolitiek die verdelings- en prijsneutraal is [note]D.w.z. die de verhouding lonen/winsten en het prijsniveau ongemoeid laat. [NvdV] [/note]. In plaats daarvan zou de loonkostontwikkeling moeten vergeleken worden met die in de belangrijkste exportlanden. Een slechte loonontwikkeling in een land, zoals voor de crisis vooral in Duitsland, en nu ook in de crisislanden het geval is, zou dus volgens deze voorstellen overal tot een neerwaartse correctie moeten leiden. De focus leggen op het zogenoemde concurrentievermogen, dat vertaald wordt in hoge winsten voor de bedrijven, is in een grote economische ruimte zoals de EU, die slechts 12% van haar productie exporteert, volledig zinloos. Te meer daar de euro-wisselkoers flexibel is. Men moet er dus steeds rekening mee houden dat een opwaardering van de euro het concurrentievermogen aantast. Wel kan elke lidstaat zijn export binnen de EU verhogen door daling van de lonen en andere maatregelen ter verhoging van het concurrentievermogen, maar het is duidelijk dat daarbij altijd andere landen verliezen wat de enen winnen.   Een uitleg over de crisis die de bezuinigingspolitiek en de afbouw van de democratie moet verantwoorden Schulz en zijn collega-voorzitters maken van de financiële en eurocrisis een crisis die ontstond en escaleerde door te spilzieke regeringen. Ze doen dat duidelijk met een bedrieglijk inzicht. In een presentatie van de vier presidenten, toen nog zonder Schulz die er slechts later bij betrokken werd, voor de informele EU-Raad van 12 februari 2015 luidde het nog (onderstreping door NH): Aanvankelijk was de crisis in de eerste plaats een financiële crisis, die uitbrak in de US- subprimemarkt en zich snel uitbreidde over het wereldwijd vertakte financiële systeem, inclusief de Europese banken en andere financiële instellingen, in het bijzonder in de landen waar de goede tijden van het eerste decennium van de euro tot zeepbellen geleid hadden in de sectoren van financiën en immobiliën. Van bijzondere betekenis voor de eurozone was het negatief terugkoppelingeffect tussen bankschulden en staatsschulden: wanneer banken, die een te groot systemisch belang hadden om bankroet te gaan in financiële moeilijkheden geraakten, bij hun Staten om hulp vroegen, kon de stabiliteit van het bankensysteem alleen gegarandeerd worden op last van de openbare financiën van de betreffende landen. (…) Op die manier ontstond in deze landen uit de bankencrisis snel een crisis van de overheidsfinanciën, met directe gevolgen voor de economie. Niet in de laatste plaats kan men ook zeggen dat deze crisis een crisis van de markten was. In de uiteindelijke versie (met Schulz) kwam de volgende totaal verdraaide en verkeerde voorstelling van zaken: Een van de belangrijkste lessen van de crisis was dat de (nationale) begrotingspolitiek een kwestie van vitaal gemeenschappelijk belang is in een muntunie. Een onhoudbare begrotingspolitiek brengt niet alleen de prijsstabiliteit in de muntunie in gevaar, maar ze tast ook de financiële stabiliteit aan door besmetting tussen lidstaten en fragmentering van de financiële markten. De centrale rol van de banken en de mislukking van de financiële markten bij het vervullen van de hun toegekende functie werden geschrapt uit de lessen van de crisis. De oorzakelijke keten gaande van crisis van de financiële markten naar de berooide overheidsfinanciën werd omgekeerd. "Een verantwoordelijke nationale begrotingspolitiek is bijgevolg de basis van de monetaire unie, en daarop moet men zich concentreren", is het oordeel van deze met opzet vervalste crisisanalyse.   De voorgeschiedenis In 2012 werd reeds een rapport van vier voorzitters gepubliceerd, waar de voorzitter van het machteloos Europees Parlement bij ontbrak. En ook deze keer vond aanvankelijk niemand het Parlement belangrijk genoeg om het een stem in het kapittel te geven bij de verdere ontwikkeling van de EU. De eurotop van 24 oktober 2014 gaf aan de voorzitter van de Europese Commissie, samen met alleen de voorzitters van de Eurogroep, de EU-Raad en de Europese Centrale Bank de opdracht een rapport over de 'vervollediging' van de monetaire unie te schrijven. Ergens na 12 februari 2015 kwam Juncker dan op het idee om parlementsvoorzitter Schulz erbij te betrekken; de andere drie hadden niets daartegen, want Schulz is toch zo meegaand. Ook in een publicatie van de Europese Commissie van 21 april 2015 is er sprake van 'de vier voorzitters en de voorzitter van het Europees Parlement'. Als vijfde wiel aan de wagen wordt Schulz bijgevolg in het vijfvoorzittersrapport als laatste vernoemd, al is dat niet zijn alfabetische plaats. Zijn opdracht bestond er alleen in de schijn te wekken van democratische legitimering. Iemand moet bij de informele eurotop opgemerkt hebben dat in de presentatie door Juncker & Co de woorden democratie/democratisch geen enkele keer voorkwamen. Men mag bijgevolg aannemen dat de wolkige verwijzingen naar de kwestie van de democratische controle vooral het werk van Schulz zijn.   Schulz duldt geen tegensprekende parlementsleden  Parallel met de vijf voorzitters hield ook het Europees Parlement zich in eigen regie bezig met de vervollediging van de muntunie en bracht eveneens een rapport daarover uit, het rapport Berès, genoemd naar de auteur ervan, Pervenche Berès. Junckers politieke bondgenoten in het Europees Parlement slaagden er evenwel in de uiteindelijke aanvaarding van het rapport in het Parlement zolang te vertragen, dat het pas op 24 juni, twee dagen na dat van de vijf presidenten, aangenomen werd. Dat was belangrijk voor Schulz, want formeel gezien moest hij op die manier geen rekening houden met het standpunt van zijn Parlement. Maar het standpunt van het Parlement was natuurlijk voor zijn voorzitter geen geheim. In belangrijke punten ging hij aan dit standpunt voorbij. In de eerste plaats eist het rapport Berès medebeslissingsrecht ('codecisie') voor het Europees Parlement. In het vijfvoorzittersrapport is weliswaar veel sprake van grotere democratische legitimiteit, maar in werkelijkheid werden uitsluitend niet-bindende gesprekken met de parlementsleden van de EU en van de nationale parlementen in het vooruitzicht gesteld. In het rapport Berès wordt de uitdrukking 'structuurhervormingen' doorgaans begeleid met de adjectieven 'duurzaam' en 'sociaal evenwichtig'. Deze toevoegingen zoekt men tevergeefs in het vijfvoorzittersrapport,  ze zouden trouwens tegen de teneur van het rapport ingaan. Bovendien bevat het rapport Berès een specifiek punt over de 'doorslaggevende betekenis van de toenemende ongelijkheid in Europa' en de eis hieraan tegemoet te komen door de creatie van hoogwaardige jobs. Het Europees Parlement dringt aan op meer economische en sociale samenhang; hiertoe moet het Europees Sociaal Fonds en het Europees Structuurfonds versterkt worden, met de bedoeling 'arbeidsplaatsen met rechten' te scheppen. Er moet een sociale dimensie voorzien worden met als doel de Europese sociale markteconomie in stand te houden, en in het bijzonder het recht op collectieve onderhandelingen over lonen en arbeidsvoorwaarden te handhaven, evenals minimumlonen of gelijkwaardige maatregelen in de strijd tegen armoede en sociale uitsluiting. Dit is dus een protest van het Parlement tegen het beleid van de Europese Commissie, dat afstevent op afschaffing of vermindering van minimumlonen, verzwakking van de vakbonden en terugdringing van collectieve of algemeen verbindend verklaarde loonafspraken, een beleid dat reeds op heel wat punten gescoord heeft [note]Häring verwijst naar het artikel Lohnpolitischer Paradigmenwechsel in der EU van Michael Mesch. [/note]. In het vijfvoorzittersrapport daarentegen, dat door de toenmalige voorzitter van het Europees Parlement en de huidige SPD-chef ondersteund wordt, komt noch het woord ongelijkheid, noch de kwaliteit van de arbeidsplaatsen voor. Een sociale dimensie is er niet, want de belangen van de werknemers worden geïdentificeerd met het winstbejag van de ondernemingen. Bovendien wou het Parlement een herziening van de beslissingsprocedures van de zeer belangrijke maar volledig informele Eurogroep van de financieministers van de eurozone; dit orgaan heeft geen huishoudelijk reglement, geen notulen en geen enkele democratische controle. Maar in plaats van ergens rekening te houden met deze vraag van het Parlement willen de vijf voorzitters geen hervormingen van de Eurogroep, en ze willen er zelfs nog een belangrijkere rol aan toekennen bij beslissingen op het Europese vlak. Cynisch genoeg brengen ze dit plan onder in het hoofdstuk met als titel 'Democratische controle'… Conclusie: als Martin Schulz in een Grote Coalitie de Europese agenda verder mag zetten zoals hij die in het vijfvoorzittersrapport schetste, dan moeten de werknemers zich schrap zetten. Dan worden bovendien de Duitse verkozenen op alle niveaus de macht ontnomen ten gunste van besparingsverzotte Europese technocraten. Wil de basis van de SPD dat werkelijk? Zijn er echt genoeg kiezers die daarvoor op de partij van Schulz stemmen? Ik betwijfel het. Toegevoegd op 11 januari (NH): Schulz heeft vandaag de versterking van Europa als voorwaarde gesteld voor een coalitie, en de Bertelsmann Stiftung [note]De Bertelsmann Stiftung is een kapitaalkrachtige en invloedrijke ideologische actor (150 werknemers, meer dan 150 miljoen € jaarbudget) nauw verbonden met en gefinancierd door het Bertelsmann mediaconcern. De stichting pakt uit met grote waarden ("Freiheit, Solidarität und Menschlichkeit")  maar stuurt in werkelijkheid systematisch aan op neoliberale hervormingen. Zie bv. hier. [NvdV]  [/note] publiceerde daarover een gemanipuleerde enquête. Zie Bertelsmann trommelt mit manipulierter Umfrage für Schulzens EU. Dit artikel berust op uitgebreidere analyses, die ik kort na de voorstelling van het vijfvoorzittersrapport schreef: (*) Norbert Häring is een Duitse econoom en journalist bij Handelsblatt. Hij schreef verschillende boeken, o.a. Markt und Macht (Engelse vertaling  Economists and the Powerful ). Hij is medeoprichter van de World Economics Association (WEA), die een pluralistischer aanpak van het economisch onderzoek nastreeft. Op zijn website publiceert hij regelmatig kritische analyses over politiek-economische onderwerpen, o.a. over het beleid van de Europese Unie.

Liliane Marijnissen (SP) over vluchtelingendeals: een hellend vlak

15/01/2018 - 13:08

door Frank Slegers 15 januari 2018   Oh, wat haat ik de Volkskrant. Dit weekend was het weer raak. Een lang interview met Liliane Marijnissen, de nieuwe fractieleider van de SP, werd neergezet als de aankondiging van ‘een nieuwe koers’. Marijnissen staat open ‘voor vluchtelingendeals met Afrika’, terwijl onder haar voorganger Roemer de deal met Turkije nog zwaar werd bekritiseerd. Door de andere kranten en op de sociale media werd deze framing kritiekloos overgenomen. Van een nieuwe koers van de SP lijkt nochtans niet echt sprake. Al in volle vluchtelingencrisis pleitte Europees parlementslid Dennis de Jong voor ‘opvang in de regio’. Het verkiezingsprogramma van de SP in 2017 pleitte voor ‘aanmeldcentra aan de buitengrenzen’ van de Europese Unie. Een blik op de kaart volstaat om te weten dat Europa omringd wordt door water, en dat je ook met een zwemdiploma de Europese buitengrenzen niet haalt. Dat betekent dus opvangkampen in het Midden-Oosten en Noord-Afrika, of nog meer naar het Zuiden. Dat je dan akkoorden gaat sluiten met landen ‘in de regio’ is een logische stap. Geen ‘nieuwe koers’ dus, maar wel een foute. De voorstellen zijn niet nieuw, en ook niet origineel: het is momenteel mainstream in Fort Europa. Ook de kritiek is bekend. De belangrijkste is dat ‘opvang in de regio’ vandaag al een feit is. Het Vluchtelingenverdrag voorziet echter dat vluchtelingen van daar overgebracht worden naar derde landen waar ze een nieuw bestaan kunnen opbouwen. Het is hier dat het schoentje wringt. Wat herplaatsing van erkende vluchtelingen betreft blijft het beleid beperkt tot symbolische druppels op een hete plaat. In de praktijk gaat Europa op slot. ‘Een nieuwe koers’ van de SP zou zijn te erkennen dat de Europese Unie en ook Nederland veel meer vluchtelingen kunnen en moeten opvangen dan nu het geval is. In Nederland worden opvangcentra gesloten wegens gebrek aan vluchtelingen. Nederland vindt het fijn zich te verstoppen achter de impasse in de Europese Unie. De SP doet precies hetzelfde wanneer ze niet de confrontatie aangaat met het Europese non-beleid, en zich verstopt achter allerlei hersenspinsels over ‘opvang in de regio’ en ‘aanpakken van de oorzaken’. In Libië alleen al verblijven 40.000 door de VN erkende en geregistreerde vluchtelingen, dus waar wachten we op om deze mensen een veilig huis te bieden? Waarom bieden we geen perspectief aan de tienduizenden mensen die nu al hun derde Griekse winter meemaken in mensonwaardige kampen? De Franse president Emmanuel Macron geeft aan wat de volgende stap kan zijn van het mainstreambeleid: het selectief overbrengen uit Afrika van symbolische groepjes vluchtelingen, na ‘deals met Afrika’, gekoppeld aan een repressief beleid in eigen land tegen mensen zonder verblijfsvergunning dat zo hard is dat het zelfs in de eigen meerderheid van Macron voor beroering zorgt. Het alternatief in de EU is dat van een aantal lidstaten uit Centraal-Europa: geld geven ‘aan Afrika’ om de Europese grenzen helemaal dicht te gooien.   Hellend vlak De SP zal antwoorden dat er toch wel een verschil is tussen de SP-koers en het Europees beleid: de SP wil namelijk alleen akkoorden sluiten met landen in de regio die, in tegenstelling tot bijvoorbeeld Turkije, beantwoorden aan een aantal normen. Maar klopt dit wel? Marokko lijkt volgens Marijnissen te kunnen. Dennis de Jong stelde een conferentie voor met de ‘Arabische leiders’, dus die konden blijkbaar ook door de beugel. Een hellend vlak… De echte vraag is echter: als je de lat relatief hoog legt, zoals Marijnissen aangeeft te doen, zijn deals met Afrikaanse landen niet voor morgen. Wat doe je ondertussen met al die mensen op de vlucht? De vraag wordt niet echt gesteld door de journalist van de Volkskrant. Die was allicht ook meer geïnteresseerd in een kop die doet verkopen dan in het lot van de vluchtelingen. Wat ga je doen? Net als Nederland je verstoppen achter de impasse in de EU? Of uiteindelijk toch deals sluiten met bedenkelijke regimes in naam van het minste kwaad? Of het recht op asiel in Nederland herstellen…   Niet verstoppen achter de EU De Europese linkerzijde heeft uit het Griekse drama een belangrijke les geleerd: als je het spel speelt volgens de Europese regels ben je verloren. De vluchtelingencrisis maakt dit meer dan duidelijk. Nederland hoeft niet te wachten tot de EU haar migratiebeleid op orde heeft. Het kan haar verantwoordelijkheid opnemen, en een stevig project opzetten om hier en nu grote groepen vluchtelingen een nieuw perspectief te bieden. Op die manier kan Nederland ook wegen op een positieve uitkomst van de Europese debatten. Dat is het politieke gevecht dat de SP nu moet aangaan. Het zou dit kunnen koppelen aan stoutmoedige praktische initiatieven, bijvoorbeeld naar de vluchtelingen in de Griekse kampen. Zo zou de SP weer aansluiting vinden bij de positieve energie die in onze samenleving zeker aanwezig is, en ook internationaal de linkerzijde perspectieven geven. Dat zou meer energie geven dan het steriel opmaken van lijstjes van landen waarmee deals kunnen gesloten worden of niet. Populistisch rechts heeft haar antwoord klaar op de neoliberale globalisering: het volk één maken rond de eigen identiteit, om als hecht blok de eigen plek op de wereld veilig te stellen. Het heeft het nog moeilijk met de EU, want een Europees volk bestaat eigenlijk niet, maar alleen kunnen de oude Europese natiestaten het ook niet. Dus daar wordt geschipperd. Maar er wordt aan gewerkt. Links kan fundamentele problemen zoals migratie en vluchtelingen niet uit de weg gaan. De ogen sluiten leidt alleen maar naar erger: hoe minder aan oplossingen van de vluchtelingencrisis wordt gewerkt, hoe meer de crisis zich uitdiept. Dit versterkt dan weer uiterst-rechts, zodat er nog minder politieke ruimte er is voor oplossingen…  Links moet deze koe bij de horens vatten. Zodra je vluchtelingen vooral als probleem gaat framen zit je op een gevaarlijk hellend vlak.

Goede voornemens voor 2018: Weet welk vlees je in de electorale kuip hebt!

12/01/2018 - 13:18

door Herman Michiel 12 januari 2018   In de voorbije jaren is er heel wat beweging gekomen in het Europese electorale landschap. Rechtse en uiterst- rechtse partijen rukken op, sociaal-democraten lijden vaak verpletterende nederlagen, maar het Britse Labour onder Corbyn doet het dan weer heel goed, in Portugal kan radicaal-links de socialist Costa een wat minder neoliberale koers laten varen en in Spanje heeft Podemos een flinke pad in de korf gezet van Partido Popular en PSOE (christen-, resp. sociaal-democraten) die traditioneel het laken onder elkaar verdelen. Ook in 2018 zijn er een aantal verkiezingen waar we met spanning kunnen naar uitkijken: lokale verkiezingen in Nederland op 21 maart, in het Verenigd Koninkrijk op 3 mei en in België op 14 oktober, parlementsverkiezingen in Italië op 4 maart, in Zweden op 9 september, presidentsverkiezingen in Tsjechië, Finland, Ierland … Vooral in 2019 zullen de stemhokjes het druk krijgen, met - naast de Europese verkiezingen - parlementaire (en regionale) verkiezingen in België, Denemarken, Griekenland, Polen en Portugal, om nog niet te spreken van mogelijke onverwachte electorale evenementen. Het belang van verkiezingen mag noch overschat noch onderschat worden. Enerzijds maakt het voor echte sociale vooruitgang niets uit of sociaal-liberalen dan wel liberaal-socialen aan de touwtjes trekken, anderzijds kunnen (extreem-)rechtse partijen een sterke boost geven aan het antisociaal beleid wanneer ze de ministeriële kabinetten bezetten. Daarom deze suggestie bij je goede voornemens voor het nieuwe jaar: weet welk vlees je in de electorale kuip hebt! Zoals in het verleden zullen we je daarom ook in de toekomst regelmatig op de hoogte houden van het stemgedrag van onze europarlementariërs. Het belang daarvan is niet alleen dat de goedkeuring van het Europees Parlement, naast die van de Raad van ministers, vereist is voor de meeste voorstellen die de Europese Commissie doet, maar dat zulk stemgedrag een weerspiegeling is van de opstelling van de politieke partijen. Een Belgisch christendemocraat, een Nederlandse liberaal of sociaaldemocraat zal bijna steeds het partijstandpunt innemen, of hij/zij nu nationaal of Europees parlementslid is, minister in een nationale regering of optreedt binnen de Raad. Voor de meeste dossiers, en bijna altijd voor de echt belangrijke, is er ook over de nationale grenzen heen een grote mate van overeenstemming binnen elk van de diverse politieke families, sporadische dissidenties niet te na gesproken. Ook wanneer het Europees Parlement over een niet bindende resolutie stemt  is het daarom nuttig om het stemgedrag te kennen, want het is een kijkvenster op het denken (of ontbreken daarvan) binnen de partijhoofdkwartieren.   In wat volgt kijken we specifiek naar standpunten die in december jongstleden  binnen het Europees Parlement ingenomen werden over een belangrijk onderwerp: het streven van de EU om zich als militaire macht op het wereldtoneel te manifesteren. Het is een materie waarover het Europees Parlement weliswaar geen bevoegdheid heeft, maar waarbij dit Parlement zoals hierboven gesteld wel als barometer fungeert van de heersende politieke oriëntaties. Het gaat over de niet bindende resolutie, gestemd op 13 december 2017 over het 'defensiebeleid' [note] Resolutie over de uitvoering van het gemeenschappelijk veiligheids- en defensiebeleid [/note]. Enkele letterlijke citaten: Het Europees Parlement
  • dringt er bij de lidstaten op aan zich te committeren aan een gemeenschappelijke en autonome Europese defensie, en ervoor te zorgen dat hun nationale defensiebudget binnen 10 jaar ten minste 2% uitmaakt van hun respectieve bbp; (…)
  • roept er opnieuw toe op dat de begroting van de Unie zou voorzien in passende financiering voor Pesco [note]Pesco is het pas beklonken militair samenwerkingsverband van 25 lidstaten binnen de Europese Unie, zie hier.[/note] (…)
  • is verheugd over het voornemen van de Commissie om binnen het volgende meerjarig financieel kader een specifiek programma voor defensieonderzoek voor te stellen, met een eigen begroting en eigen regels; benadrukt dat de lidstaten extra middelen beschikbaar moeten stellen voor dat programma, (…)
  • is van mening dat de uitvoer door lidstaten van wapens, munitie en aan defensie gerelateerde goederen en diensten een onlosmakelijk bestanddeel vormen van het buitenlands, veiligheids- en defensiebeleid van de EU; [dit staat er letterlijk!!] (…)
  • beklemtoont dat het benutten van alle mogelijkheden in het Verdrag het concurrentievermogen en de werking van de defensie-industrie in de interne markt ten goede komt (…)
  • spoort de lidstaten die aan Pesco deelnemen aan een permanente "Europese geïntegreerde strijdkracht" in het leven te roepen (…)
  • gelooft dat in de huidige context het strategisch partnerschap tussen de EU en de NAVO van fundamenteel belang is (…)
[caption id="attachment_14835" align="alignleft" width="420"] Vredesactie, Brussel november 2015[/caption] Kun je je in deze standpunten terugvinden? Vind je dat België jaarlijks vijf miljard en Nederland acht  miljard  euro meer moeten uitgeven aan militairen en wapens? Vind je dat er EU-geld moet voorbehouden worden voor militair onderzoek en sponsoring van de wapenindustrie? Wil je dat de Europese Commissie de export van wapentuig gaat promoten in plaats van de wapenhandel af te bouwen? Ben je voorstander van een Europees leger dat buiten elke democratische controle valt? Dan mag je je gelukkig achten met het standpunt van je Europees Parlement, dat precies dit soort aanbevelingen doet. Stuur misschien een dankbriefje naar de hoofdkwartieren van liberalen, christendemocraten en sociaaldemocraten die de meerderheid leverden voor dit standpunt [note] Het detail van de stemming is te vinden bij VoteWatch.[/note]. Of een persoonlijke boodschap voor de Europarlementariërs Agnes Jongerius, Kati Piri en Paul Tang van de PvdA en Kathleen Van Brempt van de sp.a [note] Van Brempt is bovendien ondervoorzitter van de sociaal-democratische fractie (S&D) in het Europees Parlement. Ook de Europarlementariërs van de Waalse PS, Bayet, Tarabella en Arena, stemden voor, niettegenstaande het linksere imago dat ze zich graag aanmeten. [/note] die, niettegenstaande de belabberde populariteit van hun partij, ermee instemmen om meer overheidsgeld uit de sociale kassen naar das Militär te versassen. Behoor je daarentegen tot het slag mensen dat vindt dat er al te veel wapentuig geproduceerd en verhandeld wordt, dat de belangen van de wapenlobby al vele malen beter behartigd worden dan die van vakbonden en sociale organisaties, heb je grote twijfels bij de vredesrol van de NAVO en vrees je dat over een Europees militair beleid nog minder democratisch zal beslist worden dan over het nationale, dan is het electoraal keuzepalet al veel beperkter. De stemmen tegen de resolutie kwamen enerzijds van radicaal links en de Groenen, anderzijds van kleinere rechtse en uiterst-rechtse fracties [note]  ECR met o.a. de Nederlandse Christen Unie en SGP, de EFDD met o.a. de Duitse vreemdelingenhaters van AfD, en ENF met Front National, Vlaams Belang en PVV. [/note] waar het slag mensen waarover we het hebben zich ook niet in terugvindt. Van de Nederlandse en Belgische 'progressieve' Europarlementariërs stemden dus alleen tegen deze militaristische resolutie: Anja Hazekamp van de Partij voor de Dieren, Anne-Marie Mineur en Dennis de Jong van de SP, Bas Eickhout en Judith Sargentini van GroenLinks, Bart Staes (Groen) en Philippe Lamberts (Ecolo). De electorale kuip bevat dus slechts een zeer beperkt aanbod aan partijen  - radicaal links en groenen -  die  op het vlak van het militair beleid geen aanstootgevende standpunten innemen; wie voor uittrede uit de NATO is moet zelfs van de groenen afzien. Deze vaststelling vereenvoudigt je electorale afweging, maar is toch verre van geruststellend...  

Solidariteit met Catalonië ? Het niet zo volkse nationalisme van de N-VA

11/01/2018 - 12:56

door Vincent Scheltiens Ortigosa (*)   Dit artikel verscheen onder de titel "Catalonië in Vlaanderen: rechtse nationalisten en linkse españolisten" in Aktief (nr. 1, 2018), ledenblad van het Masereelfonds. Met dank voor de toelating tot overname (Ten behoeve van de lezers in Nederland voegde de redactie enkele noten toe)   Op 7 december 2017 betoogden ongeveer 45.000 Catalanen in Brussel. Ze riepen Europa op om “te ontwaken”. Ze wilden dat de Europese instellingen en lidstaten een kritischere houding ten aanzien van Madrid zouden aannemen. Het Partido Popular (PP-)minderheidskabinet ging zijn boekje te buiten, zo klonk het, door het toepassen van artikel 155 van de Spaanse grondwet dat regioregering en dito parlement ontbonden heeft en het bestuur van Catalonië onder curatele plaatste. De betogers vroegen begrip voor het Catalaans onafhankelijkheidsproces dat ze zien als een toepassing van het recht op zelfbeschikking. En velen, niet allen, kwamen ook minister-president Carles Puigdemont een hart onder de riem steken. Niet weinig N-VA’ers [note] De Nieuwe Vlaamse Alliantie (N-VA) is een rechtse Vlaams-nationalistische partij onder voorzitterschap van de Antwerpse burgemeester Bart De Wever. De N-VA vormt de grootste fractie in de Belgische Kamer en in het Vlaams Parlement (31,9% van de stemmen in 2014). Ze bezet in de federale regering verschillende ministerposten, waaronder financiën, defensie en asiel en migratie (de zeer omstreden  Theo Francken)  [Nvdr] [/note] sloofden zich in de voorafgaande dagen uit voor het vinden en voorbereiden van slaapplaatsen en het organiseren van gaarkeukens. Waar men het bestuur in handen heeft, werd gemeentelijke infrastructuur ter beschikking gesteld. Elders herschikten individuele militanten de eigen woonst om de Catalaanse betogers een verkwikkende nachtrust te gunnen. De N-VA’ers hielden het niet bij die logistieke inspanning. Ze namen ook nog eens actief deel aan de betoging: talrijke leden en - netjes afgewogen weliswaar – een aantal kopstukken onder wie Jan Peumans, voorzitter van het Vlaams Parlement, en de onvermijdelijke Pol Van Den Driesche, in zijn dromen toekomstig burgemeester van Brugge. IJver en overtuiging waren zo groot dat er ook partijoverschrijdend gewerkt werd. N-VA’ers en Vlaams Belangers sloegen in tal van gemeenten de handen in elkaar om de Catalaanse nationalisten zo goed als mogelijk op te vangen. En ja, op de betoging viel ook een sterke Vlaams Belang-delegatie op, aangevoerd door voorzitter Tom Van Grieken. De houding van de N-VA mag in vele opzichten verbazen. De rechtse Vlaams-nationalisten zijn immers de mening toegedaan dat de betoging een belangrijk feit stelde waar Europa niet zomaar omheen kan. Het middenveld heeft gesproken, het beleid moet luisteren, of zoiets. Dat is nochtans helemaal niet wat de N-VA oordeelt wanneer andere bewegingen de straten van Brussel doen vollopen of overgaan tot sociale actie. Neem nu de nationale betogingen van het gemeenschappelijk vakbondsfront. Qua representativiteit moeten die niet onderdoen voor het Catalaanse statement. Hoe vaak brachten de bonden al niet minder dan 100.000 mensen op straat? De enige consistentie in al die gevallen is dat uitgerekend de N-VA zich niet alleen distantieert, maar ook het ‘signaal’ van de vakbonden negeert. Nu niet dus. Onder N-VA’ers windt men zich op – overigens helemaal terecht – over de opsluiting van ‘de twee Jordi’s’ (Sánchez en Cuixart), beiden voorzitter van een middenveldorganisatie: de ene van de Asamblea Nacional Catalana, de andere van Òmnium Cultural. Maar in eigen land veroordeelt de N-VA syndicale acties ook als ‘politieke’ acties en eist ze dat de slagkracht van syndicale organisaties aan banden wordt gelegd: met dwangsommen, met rechtspersoonlijkheid, met de invoering van minimale dienstverlening tijdens acties bij de openbare diensten… Want staken in openbare diensten noemt ze gijzelen. Alle middelen lijken goed om de slagkracht van het middenveld te beknotten. In beide gevallen gaat het om het saboteren van dat middenveld, alleen zijn de rechtse Spanjaarden wat drastischer dan hun collega’s, de rechtse Vlamingen. Toch gaat de Catalaanse passie bij de N-VA-top om niet meer dan compensatiegedrag. Ik verduidelijk. Essentieel voor de Catalaanse onafhankelijkheidsstrijd, zo men zich in het kamp van de indepes wil situeren, is een erkenning vanwege de Europese instellingen en – er onlosmakelijk mee verbonden – een kritiek of veroordeling door die instellingen aan het adres van de Spaanse centrale regering. Laat de N-VA nu de enige partij zijn die daar wat kan aan doen, die de pro-Spaanse Europese unanimiteit kan doorbreken. De N-VA heeft op dat vlak zelfs de keuze. Ze kan dat doen door, als grootste federale partij, België een pro-Catalaans standpunt te doen innemen. Dát zou pas de benarde, zeg maar uitzichtloze situatie van de Catalaanse onafhankelijkheidsgezinden fundamenteel ten goede kunnen veranderen. Dat één lidstaat, eentje om te beginnen, een dissonante klank zou laten horen op het Europese forum zou pas tellen. Maar dat zou betekenen dat de N-VA beslist om het nationalistisch streven boven de neoliberale politiek te zetten. Dat ze het ervoor over zou hebben dat de Belgische regering in een Europese storm belandt en dat die regering intern op springen komt te staan en zelfs zou kunnen kapseizen. Zo ver wil de N-VA het echter in geen geval drijven. De neoliberale politiek – in haar eufemistisch jargon het 'herstelbeleid' – is en blijft prioritair. Van achter de spreekwoordelijke balustrade moedigen N-VA-figuren de 'Catalaanse vrienden' aan in hun eenzijdige onafhankelijheidsverklaring, maar denken er geen seconde aan zelf zo een roadmap uit te zetten. Die onwil is ingegeven door een mengeling van nuchterheid en opportunisme. De Vlaams-nationalistische partij weet dat ze in Vlaanderen in de verste verte geen meerderheid zou kunnen meekrijgen voor zo een zotte, voluntaristische onderneming die alleen maar door het Vlaams Belang zou gesteund worden. De N-VA opteerde voor de communautaire stand still en voor de neoliberale bezuinigingen, waarmee ze helemaal op dezelfde lijn zit als… het PP-kabinet van Mariano Rajoy. Anderzijds mag de partij – om haar torenhoge electorale scores te behouden – geen openingen laten die door het Vlaams Belang opgevuld zouden kunnen worden. Het is geen geheim dat beide partijen electoraal deels als communicerende vaten op elkaar inwerken. Eén van de redenen waarom de N-VA electoraal boven het eigen gewicht bokst, heeft te maken met haar capaciteit om het Vlaams Belang electoraal in aanzienlijke mate uit te zuigen. Toch is dat een allesbehalve onveranderlijk gegeven. Vele N-VA’ers zijn oprechte volksnationalisten die het ernstig menen met de catalanistische zaak. Ze zitten aan de basis, in het middenkader en ook her en der hogerop; cynisme is hen in deze vreemd. Totaal niet thuisgeven in dit dossier zou wel eens wat militanten kunnen desillusioneren. Een beetje hulpeloos positioneert de Vlaams Belanger Van Grieken zich als grote vriend van de Catalaanse indepes. Een beetje stouterik zou, na de aankondiging van Trump dat hij Jeruzalem als hoofdstad van Israël erkent, de N-VA moeten vragen of ze ook gaat vendelzwaaien op een in Brussel georganiseerde betoging van Palestijnen met speeches in het Arabisch en het Frans (zoals de Catalanen ook betoogden en speechten in Catalaans en Frans). Want ook dat is volksnationalisme tegenover een repressieve en autoritaire staat. Tegenover Netanyahu is Rajoy natuurlijk maar klein bier. Rechtse Vlaams-nationalisten, van N-VA tot Doorbraak [note] Doorbraak is een Vlaams-nationalistische website. [Nvdr][/note], zwijgen echter in alle talen over de Israëlische kolonisatiepolitiek en hebben plots ontdekt dat Madrid een autoritaire, repressieve regering huisvest die betrokken is in corruptieschandalen en zoiets als de muilkorfwet [note] Zie bv. Ander Europa, De Spaanse ‘muilkorfwet’ of de dreiging van de Staat,  juli 2015. [NvdR] [/note] heeft ingevoerd. Dank u mannen (er zijn bij Doorbraak weinig tot geen vrouwen actief en dat vinden ze zelf geen probleem), maar dat wist iedereen al langer. Alleen werden mensen geviseerd die zich verzetten tegen bijvoorbeeld huisuitzettingen, besparingen op zorg en onderwijs, afdankingen… En dat kon zowel de N-VA als de Doorbrakers geen ene moer schelen. Nee, het enige dat deert is de organisatie van de samenleving op het niveau van de subnatie. Wat daar verder ook inhoudelijk gebeurt, is blijkbaar van ondergeschikte orde. Nochtans is dat het wezenlijke verhaal. Niet zozeer op welk niveau dat je je samenleving bestuurt, maar welk soort beleid je voert en op welk niveau dat op de meest democratische, breedst gedragen manier kan. Maar ook al is het wat laat en wat selectief, ze zien en herkennen autoritarisme, die Vlaams-nationalisten. Bij een flink deel van links is de aversie voor het Vlaams-nationalisme dan weer zo groot dat menigeen zich aan de zijde van het Spaanse legitimisme meent te moeten scharen. Het is nogal bevreemdend linkse stemmen zich ongerust te horen maken over het imago van België in Spanje of Europa, zonder een woord te reppen over zowel de neoliberale politiek van Rajoy, het rechtse Spaanse nationalisme (er is geen ander) of de schending van elementaire democratische rechten en vrijheden. Je hoeft als links mens geen aanhanger van het Catalaanse nationalisme te zijn, je mag wel de repressieve aanpak, het neoliberalisme en de corruptie van de Spaanse regering aanklagen. Je mag als links individu toch ook zeggen en schrijven dat de Spaanse grondwet van 1978 aan herziening toe is. Niet alleen inzake de (re)organisatie van territorialiteit en bevoegdheden, maar ook en vooral om er een grotere sociale dimensie in te verankeren. Linkse lui die zich nu – uit afkeer voor het Vlaams-nationalisme – in het españolistische kamp situeren, moeten toch wel weten dat de democratisch verkozen republiek gewapenderhand werd verslagen en dat deze grondwet, na vier decennia dictatuur, niet de republiek herstelde maar Franco’s opvolger aan het hoofd van de staat stelde en die staat omdoopte tot monarchie. Selectieve verontwaardiging, het is geen rechts monopolie. Vincent Scheltiens is doctor in de geschiedenis en lid van Power in History - Centre for Political History. Hij promoveerde aan de Universiteit Antwerpen op een proefschrift over de Vlaamse en Waalse identiteitsconstructie aan de hand van alteriteitsvertogen.  

EU verdedigt multinationals, niet de mensenrechten

20/12/2017 - 17:32

20 december 2017   We ontvingen van de initiatiefnemers van onderstaande campagne een mededeling over pogingen van de Europese Unie om een VN-initiatief te boycotten. Dit initiatief is gericht op de regulering van multinationale ondernemingen, om straffeloze inbreuken tegen de mensenrechten tegen te gaan. Het campagneteam vraagt om verdere verspreiding van hun noodkreet. We gaan hier graag op in, en vertaalden daarom hun mededeling in het Nederlands [note] Engelse, Franse en Spaanse versies vindt men hier.[/note]. We hadden u graag wat meer feitenmateriaal meegegeven om de zwaarwichtige claim van de initiatiefnemers te onderbouwen. "Volgens onze informatie" (zie het begin van de mededeling hieronder) is inderdaad nogal beperkt als staving van de aanklacht. Op onze vraag hierover antwoordde iemand van het campagneteam dat dit inderdaad wenselijk zou zijn, maar dat ze momenteel alleen kunnen steunen op een vertrouwelijke bron waarvan de identiteit niet vrijgegeven kan worden. We zullen u verder informeren als er hierover meer aan het licht komt. - Ander Europa   [su_spacer] [su_note note_color="#cccddd" class=" notitie90procent" ] Wereldcampagne ter Herovering van de Volkssoevereiniteit, om de Macht van de Grote Bedrijven te Breken en een Eind te Maken aan hun Straffeloosheid  

  Publieke mededeling   19 december 2017   Volgens onze informatie probeert de delegatie van de Europese Unie (EU) bij het Comité 5 van de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties, het comité dat zich met de begroting bezighoudt, een eind te maken aan de financiering van de intergouvernementele werkgroep van de Raad voor Mensenrechten. Deze werkgroep heeft als opdracht om een wettelijk bindend document op te stellen over transnationale ondernemingen (TNO's) en mensenrechten. We herinneren eraan dat de intergouvernementele werkgroep, opgericht met resolutie 26/9 van de Raad voor Mensenrechten van juni 2014, als opdracht heeft op internationaal vlak een instrument te creëren dat aan slachtoffers en betrokken gemeenschappen juridische toegang verleent in het geval van schending van mensenrechten door TNO's. De Europese Unie, die de belangen van de geldmachten en de TNO's vertegenwoordigt binnen de Verenigde Naties (VN) en de genoemde werkgroep, probeert reeds gedurende drie jaar en met alle mogelijke middelen dit VN-initiatief te laten ontsporen, zelfs ten koste van de diplomatieke geplogenheden. Tot dusver mislukten deze pogingen; overeenkomstig het mandaat begon de werkgroep haar onderhandelingen voor een VN-verdrag in oktober laatstleden, en is van plan een ontwerpverdrag ter onderhandeling voor te leggen bij de vierde zitting in 2018. De genoemde recente poging van de Europese Unie binnen Comité 5 past in haar langetermijnstrategie, die erop gericht is elke discussie over de regulering van TNO's te beletten, ook al gaat het over crimineel gedrag. Met haar strategie bewijst de EU eens te meer dat ze de belangen van de ondernemers vóór die van de mensenrechten plaatst. De Wereldcampagne ter Herovering van de Volkssoevereiniteit, om de Macht van de Grote Bedrijven te Breken en een Eind te Maken aan hun Straffeloosheid veroordeelt deze nieuwe poging van de Europese Unie om het opstellen van een verdrag te verhinderen, deze keer door de werkgroep haar financiële middelen te ontnemen. Onder deze omstandigheden roepen we ertoe op:
  1. dat de civiele maatschappij en de sociale bewegingen in Europa en elders deze poging aan de kaak stellen en er in eigen land tegen mobiliseren;
  2. dat de Europese Unie afziet van haar poging tot sabotage van het opstellen van een wettelijk bindend VN-verdrag over TNO's en mensenrechten, en constructief meewerkt in de werkzaamheden van de werkgroep, waartoe herhaald werd aangedrongen door het Europees Parlement;
  3. dat de lidstaten van de Verenigde Naties deze poging om de financiering van de intergouvernementele werkgroep stop te zetten ten stelligste verwerpt. Integendeel, Comité 5 moet een verhoging van het budget van de werkgroep overwegen gezien het toenemend belang van het initiatief en het stijgend aantal deelnemende landen en NGO's. Het is de taak van Staten en regionale entiteiten om hun blijvende ondersteuning van het mandaat en hun volgehouden inspanning te herbevestigen door steun te verlenen aan en te stemmen voor de nodige middelen en budgetten.
Website: https://www.stopcorporateimpunity.org/ #BindingTreaty Contact: contact@cetim.ch [/su_note] [su_spacer]

Hoera, kameraden, de eerste stappen van het Europees leger zijn gezet!

18/12/2017 - 23:23

103 jaar geleden, in 1914, keurden de Duitse sociaaldemocraten de oorlogskredieten goed, de financiële  goedkeuring van de Eerste Wereldoorlog. Vandaag, 2017, stellen de Europese sociaaldemocraten zich achter PESCO, het militair samenwerkingsverband van 25 lidstaten binnen de Europese Unie.  “Een duidelijk voorbeeld van Europese solidariteit”, aldus de PES, de Partij van Europese Socialisten. Niet alleen verkrachten ze hiermee het woord ‘solidariteit’, maar ontnemen ook elke betekenis aan het woord ‘socialisme’. Hun lichtzinnig standpunt kwam als aanloop naar de EU-top van 14 december, en in één adem prezen ze ook de nietsbetekenende ‘Pijler van Sociale Rechten’ aan als ‘historische stap’ , de hervormingsvoorstellen van de Europese Commissie voor de Europese Monetaire Unie en de hypocriete uitlatingen over ‘humanitaire waarden’ bij de aanpak van de ‘migratieuitdaging’. Hypocriet, omdat  versterkte bewaking van de grenzen, zeg maar: het weren van vluchtelingen, onder de eerste PESCO-projecten vernoemd wordt. (hm)

Brochure over nieuwe EU-plannen voor ‘investeerdersbescherming’

18/12/2017 - 14:57

De Rosa Luxemburgstichting bracht een brochure uit  onder de titel A World Court for Corporations: How the EU Plans to Entrench and Institutionalize Investor-State Dispute Settlement. Investor-State Dispute Settlement of ISDS, u herinnert zich waarschijnlijk dat dit een zeer omstreden/bestreden onderdeel was van het geplande TTIP-vrijhandelsakkoord, en omwille van de enorme maatschappelijke tegenkanting onder een iets gewijzigde vorm (‘ICS’) opgenomen werd in CETA, het vrijhandelsakkoord tussen de EU en Canada. Haar parool getrouw dat burgerverzet geen reden is om EU-plannen op te bergen is de Europese Commissie over een formule van investeerdersbescherming aan het broeden die in de toekomstige vrijhandelsverdragen zou opgenomen worden.

De Rosa Luxemburgstichting bracht hierover dus een brochure uit (in het Engels, pdf, 48 blz),  in samenwerking met het Center for International Environmental Law (CIEL) en het Seattle to Brussels Network (S2B). We hebben de brochure nog niet doorgenomen, misschien brengen we er de eerste weken van 2018 een samenvatting van. U kunt de brochure ondertussen hier downloaden. (hm)

Monsanto versus burgers 1-0: EU verwerpt Europese petitie tegen glyfosaat

13/12/2017 - 15:26

De Europese Commissie gaf gisteren (12 december) niet alleen haar officieel fiat voor nog eens 5 jaar gebruik van glyfosaat, het actief bestanddeel in Monsanto’s pesticidebestrijdingsproduct Roundup, (zie ook ons vorig bericht), maar ze verwierp ook de eisen van een ‘burgerinitiatief’ (Europese petitie). Deze petitie werd in een recordtijd door meer dan 1,3 miljoen burgers in Europa ondertekend, en stelde drie eisen: (1) het bannen van glyfosaat (2) een herziening van de wijze waarop pesticiden Europees worden goedgekeurd en (3) dwingende afspraken om het gebruik van pesticiden in de EU te verminderen.

In haar antwoord stelt de Commissie dat er geen reden is om glyfosaat te verbieden. Immers, het Europees voedselagentschap (EFSA) vond dat “het onwaarschijnlijk is dat glyfosaat kankerverwekkend is voor de mens”. Niet alleen sloot het Internationaal Agentschap voor Kankeronderzoek (IARC, een agentschap van de Verenigde Naties) de kankerrisico’s niet uit, maar de Europese Unie verloochent hiermee ook haar ‘voorzorgsprincipe’, het principe dat een product moet veilig bevonden worden alvorens het op de markt kan komen  1. Een reden voor de verschillende bevindingen van EFSA en IARC is, zoals de Europese Commissie zelf aangeeft, dat het VN-agentschap niet glyfosaat an sich onderzoekt, maar glyfosaat als bestanddeel van pesticides, bv. van Monsanto’s Roundup, terwijl het Europees voedselagentschap alleen de chemische stof glyfosaat onder ogen neemt. Het is ook voor de leek niet moeilijk te oordelen wie daarbij het meest realistisch te werk gaat …

Wat betreft de tweede eis over de wijze van goedkeuring, waarbij de petitie aan de kaak stelde dat de belanghebbende bedrijven de evidentie voor hun gelijk aanleveren, stelt de Commissie dat het zeer duur zou zijn als dit onderzoek met publiek geld gebeurde. Men moet nochtans weten dat het Europees voedselagentschap (EFSA) een budget heeft dat  60 keer kleiner is dan dat van de Verenigde Staten (80 millioen euro versus 5 miljard). Ook het voorstel om de industrie te laten betalen voor onafhankelijk publiek onderzoek wordt door de Commissie van de hand gewezen. Immers, zegt de Commissie, de laboratoria die in opdracht van de industrie het onderzoek uitvoeren zouden hun erkenning verliezen als ze zich niet aan de strenge regels hielden. Dat hebben we natuurlijk ook bij Volkswagen en Dieselgate gezien … De Commissie belooft evenwel dat ze het toezicht op dergelijke studies zal verstrengen. Dat is natuurlijk een enorme geruststelling…

Wat de derde eis betreft, een afbouw van het gebruik van pesticiden, antwoordt de Commissie ook met een njet. “We werken aan het terugdringen van de risico’s die gepaard gaan met pesticiden, niet aan een terugdringen van het volume pesticiden als dusdanig.”

In een reactie zegt Greenpeace, één van de 38 organisaties die zich inzetten voor de Europese petitie tegen glyfosaat, dat  de Commissie probeert haar verwerping van de petitie-eisen te verdoezelen met vage beloften over toekomstige transparantie . “Maar publieke toegang tot gegevens over giftige pesticiden maakt deze niet minder gevaarlijk”, antwoordt Greenpeace, en “zolang de Commissie het testen van chemicaliën overlaat aan de industrie zelf verliest ze het vertrouwen van de burgers.” (hm)

 

 

 

Hoopgevende geluiden uit een EU-afvallig land?

11/12/2017 - 18:01

door Herman Michiel, 11 december 2017   10 december is de 'Dag van de Mensenrechten', de dag waarop in 1948 de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens werd aangenomen door de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties. Of veel regeerders er hierdoor aan herinnerd worden dat hun land die verklaring ondertekende en er zich toe verbond te ijveren voor de bevordering van die mensenrechten is twijfelachtig; occasionele speeches daarover klinken vaak nogal hol. Toch willen we het hier over een dergelijke speech hebben, en we durven zelfs beweren dat hij hoop en verwachting creëert. We hebben het over Jeremy Corbyn, de linkse Labourleider die tegen alle verwachtingen en tegenkantingen in, niet in het minst die van het rechtse establishment in zijn eigen partij, terug een sprankel hoop en dynamisme deed opleven binnen Labour en Brits links. De hele politieke loopbaan van Corbyn bewijst dat 'socialisme' voor hem geen springplank is voor een persoonlijke carrière, maar een maatschappelijk alternatief voor de liberale kapitalistische samenleving. Er is meer reden naar zijn woorden te luisteren dan die van vele andere sociaal-democraten. Corbyn sprak op 8 december in Genève op het Europese kantoor van de Verenigde Naties, in de aanloop naar de 'Dag van de Mensenrechten'. De uitgeschreven speech vindt u hier (in het Engels), en er is ook een video beschikbaar.     Hieronder brengen we een bloemlezing van de belangrijkste thema's die Corbyn aansneed.

Over Brexit:

"Sommigen willen Brexit gebruiken om Groot-Brittannië zich te doen terugplooien op zichzelf, en alle anderen als concurrenten te beschouwen. Anderen willen Brexit gebruiken om nog een versnelling hoger te schakelen bij de onzekerheid en ongelijkheid van ons huidig economisch systeem,  en van Groot-Brittannië een gedereguleerd belastingsparadijs te maken voor bedrijven, met lage lonen, beperkte rechten en gekortwiekte openbare diensten in een destructieve race naar beneden. Mijn partij staat voor een totaal andere toekomst als we de EU verlaten, gebaseerd op de beste internationalistische tradities van de arbeidersbeweging en van ons land. Wij willen nauwe relaties en samenwerking met onze Europese buren, gebaseerd op solidariteit, voordeel voor beide zijden en eerlijke handel, en een breder opgevat proactief internationalisme wereldwijd."

Als dringendste opgaven voor het internationaal optreden ziet Corbyn vier uitdagingen:

  1. de onaanvaardbare concentratie van steeds meer rijkdom in de handen van een ondernemerselite;
  2. de klimaatverandering;
  3. het nooit geziene aantal mensen die vluchten voor conflicten, vervolging, ontkenning van mensenrechten, sociale ineenstorting en klimatologische rampen;
  4. en ten slotte de eenzijdige aanwending van militair ingrijpen, in plaats van diplomatie en onderhandeling bij het  oplossen van geschillen en bij regeringswisseling.

Corbyn vernoemt hierbij het bedrag van 1000 miljard $ dat jaarlijks via illegale financiële kanalen uit het Zuiden stroomt. Een bankroet economisch en sociaal systeem boezemt geen vertrouwen meer in, zegt hij, maar ziet daarin ook een once in a generation opportunity om een nieuwe economische en sociale consensus uit te bouwen die de belangen van de meerderheid prioritair  stelt.

Over de regering van Theresa May en een Labouralternatief daarvoor

May's koers is minder extreem dan die van president Trump met zijn racistische hetze tegen moslims en Mexico, maar ook zij wil de aandacht afleiden van de mislukkingen van haar regering en van haar werkelijke agenda. Ze dreigt ermee de 'Human Rights Act' [note] Een Britse wet van 1998 die de beschikkingen van het Europees Verdrag van de Rechten van de Mens in nationale wet omzet. [Noot van de vertaler]  [/note] te schrappen. "Maar we kunnen niet toelaten dat grote bedrijven en banken blijven de wet dicteren, de wereldeconomie moet ten dienste staan van het algemeen belang. Dat vereist fundamentele verandering waarin de Verenigde Naties een kerntaak te vervullen heeft", aldus Corbyn. En hij verwijst dan naar Salvador Allende die op 4 december 1972 de Algemene Vergadering van de VN toesprak. "Hij riep op voor een wereldwijd verzet tegen de bedreiging die uitgaat van transnationale ondernemingen die op geen enkele manier aan het algemeen belang verantwoording verschuldigd zijn. Negen maanden later werd Allende vermoord bij de coup van Pinochet. Nu, 44 jaar later, staan overal ter wereld mensen op om te zeggen dat het genoeg is met de onbeperkte macht van multinationals die hun laars lappen aan belastingen, land en grondstoffen stelen en geen consideratie hebben voor arbeiders en samenlevingen."

Corbyn doet daarbij de volgende belofte: "De volgende Labourregering in Groot-Brittannië zal actieve steun verlenen aan de mensenrechtenraad van de VN om een wettelijk bindend verdrag tot stand te brengen dat transnationale bedrijven reguleert uitgaande van de internationale mensenrechtenwetgeving." Corbyn verwijst daarbij naar de 'bloeddiamanten' in Congo, de Paradise en Panama papers, de 35 miljard dollar die jaarlijks aan Afrika voorbijgaan door belastingontwijking en de 50 miljard door illegale geldstromen, een heel wat hoger bedrag dus dan de 30 miljard die er binnenkomen als ontwikkelingshulp. Verderop in zijn toespraak zal Corbyn ook nog het idee naar voren brengen om na te denken over de conversie van de Britse wapenproductie in een sociaal nuttige industrie.

"Een volgende Labourregering zal daarom samenwerken met de belastingsadministratie in ontwikkelingslanden, zoals het Noorse ontwikkelingsagentschap NORAD nu al doet met Zambia."

Over klimaatverandering

De klimaatveranderende emissies komen vooral van de rijkste landen, maar het zijn meestal de minst polluerende ontwikkelingslanden die de eerste slachtoffers zijn, met voedselonzekerheid en sociale ontwrichting als gevolg. Solidariteit is geboden, de internationale gemeenschap moet middelen vrijmaken en de grootste vervuilers, waarbij Corbyn ook expliciet zijn eigen land vermeldt, moeten de zwaarste last dragen. Ook schuldverlaging, of schuldkwijtschelding moet daarbij overwogen worden.

Over vluchtelingen en internationale conflicten

"Vluchtelingen zijn mensen zoals wij, maar in tegenstelling tot ons werden ze gedwongen door geweld, vervolging en klimaatchaos om hun huizen te ontvluchten. Een van de grootste morele tests van deze tijd is hoe we naar de letter en de geest van de Vluchtelingenconventie van 1951 kunnen handelen. Het principe ervan is eenvoudig: vluchtelingen beschermen. Maar nu zijn het 10 landen, die slechts 2,5% van de wereldeconomie uitmaken, die meer dan de helft van alle vluchtelingen herbergen."

"De totale Britse overheidshulp aan Jemen bedroeg verleden jaar een kleine 150 miljoen £, wat minder is dan de winst gemaakt door Britse wapenfabrikanten die leveren aan Saoedi-Arabië. Wat betekent dat voor de prioriteiten van ons land, voor de rol van onze regering in de humanitaire ramp die nu Jemen teistert? Onze geloofwaardigheid om te protesteren tegen de etnische zuivering van Rohingya-moslims wordt flink ondermijnd als men weet dat de Britse regering de militairen in Myanmar steunde. En onze regering bewijst wel lippendienst aan een globale tweestatenoplossing van het Israëlisch-Palestijns conflict, maar doet niets om de middelen aan te wenden waarover ze beschikt om een eind te maken aan de onderdrukking en onteigening van het Palestijnse volk."

Vanzelfsprekend klaagt Corbyn Trump's provocatie aan met de erkenning van Jeruzalem als hoofdstad van Israël, maar ook zijn aanvallen op het multilateralisme, mensenrechten en op de nucleaire deal met Iran. Als de USA dit laatste verwerpt, welke redenen zal Noord-Korea dan nog hebben om te ontwapenen?

  Nabeschouwing In een recente bijdrage [note] Ander Europa, 16 november 2017, Leedvermaak over Theresa May is geen oplossing [/note] was  Frank Slegers aan het nadenken over een mogelijke opvolging van Theresa May door een Labourregering, en wel een met Corbyn "die zijn belofte van een peoples’ Brexit waarmaakt, door de nieuw verworven politieke ruimte van de Brexit te gebruiken voor socialistische alternatieven." Dat er door de linkerzijde in Labour aan alternatieven gedacht wordt bewijst Corbyn's speech, maar men moet niet twijfelen aan Franks voorspelling dat in dat geval "de hel zou losbarsten, want socialistische alternatieven moeten mislukken." En daar trekt hij de praktische conclusie uit dat "actieve solidariteit van de linkerzijde in Europa dan een voorwaarde wordt om te lukken." Is Corbyn's speech geen aanmoediging om daar nu reeds mee te beginnen?  

Tabloids tegen populisme !

07/12/2017 - 18:14

Binnen de think tanks die zo een beetje het brein van de Europese Unie uitmaken maakt men zich zorgen om het toenemende ‘populisme’ in Europa. “De populistische vloedgolf is reeds onze liberale democratieën aan het overspoelen”, waarschuwt Giles Merritt, secretaris-generaal  van het prestigieuze Friends of Europe. Wie tot het neusje van de zalm in Europa wil behoren moet zijn lidkaart van Friends of Europe kunnen voorleggen. Dat is het bewijs van belangloze inzet voor het Europese ideaal boven alle partijgrenzen heen, want je treft er zowel EEG-mastermind Etienne Davignon als gewezen NATO-baas Jaap de Hoop Scheffer, gewezen  (emeritus zegt men nu) Europees president Van Rompuy en Europees liberaal leider Verhofstadt, de ondervoorzitter van de Europese Groene Partij Monica Frassoni en de  sociaaldemocratische bolleboos, en vele andere eminenties.

Met zoveel grijze massa en politiek talent bijeen (en een budget van 2,77 miljoen euro in 2016) zal men wel een gepaste remedie tegen het verfoeide populisme gevonden hebben, niet? Zie hier enkele ideeën die Giles Merritt onlangs lanceerde 1:

  • Steun voor populisten is emotioneel, niet rationeel. De politieke partijen en de EU zelf moeten daarom vuur met vuur bestrijden, en de kiezers minder technocratisch benaderen dan nu;
  • Het Europees Parlement en de Europese Commissie moeten hun prioriteiten en waarden niet wijzigen, maar expertise in massamedia inhuren;
  • De EU moet haar boodschappen meegeven aan tabloid journalisten [sic] en nieuws- en documentairemakers;
  • Onze stem moet veel luider klinken onder bloggers op de sociale media en tweeters;
  • “Het nieuwe leger specialisten in massacommunicatie [sic] dat Brussel nodig heeft moet van een simpel principe uitgaan: niet langer argumenten gebruiken gebaseerd op evidentie, maar gaan voor de human dimension.”
  • “Spreek niet over handel of het leefmilieu, maar over jobs en levenskwaliteit.”
  • “Besteed Europees geld aan commerciële advertenties die de aandacht van de consumenten trekken.”

Wie zou de deugdelijkheid van deze stelregels durven betwisten, wetend dat auteur Giles Merritt een gewezen journalist van de Financial Times is en sinds 1978 het Europees beleid analyseert? (hm)

Troika geïnstitutionaliseerd tegen medio 2019?

07/12/2017 - 13:43

Zoals aangegeven werd in ons artikel “EU wil overheidsinitiatief volledig nekken” heeft de Europese Commissie inderdaad op 6 december het voornemen bevestigd om het ‘Begrotingsverdrag’ (TSCG) tot een integraal deel van de Europese wetgeving om te vormen, om dus de Trojka te institutionaliseren.

Dit voornemen maakt deel uit van een “routekaart voor de verdieping van Europa’s economische en monetaire unie” (zie het persbericht).  De andere voorstellen gaan over de oprichting van een Europees Monetair Fonds (“om de lidstaten van de eurozone in financiële nood te blijven bijstaan”) [zoals we waarschijnlijk in Griekenland gezien hebben …], verder het reeds lang sudderend idee van het aanleggen van een geldpotje om ‘structurele hervormingen’ met wat steekpenningen te belonen [5 miljoen euro voor de lidstaat die sectorale CAO’s  onmogelijk maakt??] en tenslotte een lekker brokje voor de echte Europese federalisten onder ons, het idee voor een “Europese minister van Economische Zaken en Financiën”. De Commissie voelt zich gesterkt in haar plannen want, naar eigen zeggen althans heeft “Europa de wind in de zeilen, niet alleen als het op economische prestaties aankomt, maar ook qua vertrouwen van de burgers in de eenheidsmunt.”

Wat  het Begrotingsverdrag betreft hoopt de Commissie dat het Europees Parlement en de Raad het  voorstel (zie de tekst, in het Engels) tegen medio 2019 aannemen.  Het zou van toepassing zijn op alle lidstaten die de euro hebben, de anderen zouden uit eigen beweging kunnen toetreden.

Zal dit lukken? Leider Pittella van de sociaaldemocraten in het Europees Parlement, die nochtans destijds het Begrotingsverdrag in groten getale goedkeurden, zegt dat ze zullen “vechten” om het verdrag te schrappen (zie hun persbericht). Als het gevecht zo hevig zal zijn als dat van Hollande, die naar de presidentsverkiezingen trok met de belofte het verdrag te heronderhandelen, zal er niet veel bloed vloeien…  (hm)

 

 

 

Europees wetgevend initiatiefrecht voor bedrijven

30/11/2017 - 21:13

Hoort dit nog in een nieuwsrubriek? We hebben er al zoveel staaltjes van gehoord, iedereen vermoedt dat het dagelijks opnieuw gebeurt … En toch, als bedrijven de pen mogen vasthouden waarmee wetgeving geschreven wordt zou dit als nieuws, zelfs schokkend nieuws moeten overkomen.

Deze keer is het Airbus dat de pen overhandigd werd, en wel door de Europese Commissie; het gaat immers over Europese reglementering. Reglementering over de CO2-uitstoot van vliegtuigen, waarvoor – in tegenstelling tot wagens – nog geen regels bestonden. Nochtans wordt de bijdrage van de luchtvaart tot de totale CO2 uitstoot op 5% geschat, een stuk meer dan van de scheepvaart (3%). De ICAO, het luchtvaartagentschap van de Verenigde Naties, was er zich dan toch mee gaan bezighouden, en de Europese ‘klimaatkampioen’ had een zekere credibiliteit om hiertoe op beslissende wijze bij te dragen.

Maar toevallig is deze klimaatkampioen ook de thuishaven van Airbus, naast het Amerikaanse Boeing een van de grote vliegtuigproducenten, een van de wereldspelers van de mondiale big business. We kunnen de ontwikkeling van een van onze industriële parels toch niet in gevaar brengen door excessieve milieuregels, moet de Europese Commissie gedacht hebben. En prompt werd de kwestie voorgelegd aan… Airbus. Voorgelegd is zwak uitgedrukt, want volgens onderzoek van Euractiv kon Airbus de regels zelf schrijven. Dat blijkt uit een aantal uitgewisselde e-mails, die pas na 18 maanden aandringen vrijgegeven werden door de Commissie.

Critici van de EU wijzen vaak op het ‘democratisch deficit’ van de Europese constructie. Dat bestaat er onder andere in dat alleen de Europese Commissie wetgevend initiatiefrecht heeft, dat met andere woorden het Europees Parlement geen wetsvoorstellen kan doen maar alleen kan beslissen over voorstellen van de Commissie. Maar uit het Airbus-verhaal blijkt dus dat ook sommige bedrijven wetgevend initiatiefrecht hebben. De uitdrukking ‘democratisch deficit’ lijkt hiervoor dus niet zo adequaat, ‘democratisch bankroet’ zo passender zijn. (hm)

EU geeft groen licht voor nog 5 jaar kankerrisico’s

28/11/2017 - 15:00

Gisteren kreeg het Commissievoorstel om het mogelijks kankerverwekkende glyfosaat voor 5 verdere jaren toe te laten een nipte (gekwalificeerde) meerderheid vanwege de lidstaten, 65.71% waar 65% vereist is. Deze krappe meerderheid kwam er door de ommezwaai van Duitsland, dat zich voordien onthield. België was tegen, Nederland voor.

De EU toont hiermee aan dat haar fameus “voorzorgsprincipe” (het weren van producten waarvan de deugdelijkheid niet bewezen is) minder om het lijf heeft dan de propaganda voorwendt. Het principe is blijkbaar niet bestand tegen het gelobby van Monsanto, het Amerikaans bedrijf dat leeft van glyfosaat, het werkend bestanddeel van zijn onkruidverdelger Roundup. In 2015 vond het Internationaal Agentschap voor Kankeronderzoek (IACR) dat glyfosaat het DNA verandert, en waarschijnlijk bij de mens kankerverwekkend is. Men komt nu tot de merkwaardige toestand dat glyfosaatproducten verboden zijn voor de tuin van particulieren, maar toegelaten zijn waar ze het meest gebruikt worden, namelijk voor de landbouw…

De gezondheid van de Europeaan blijkt uiteindelijk van een aantal toevalligheden af te hangen. De ommezwaai van Duitsland komt er waarschijnlijk niet toevallig nadat de coalitiegesprekken met de Grünen afgesprongen zijn, en ook de op handen zijnde overname van Monsanto door het Duitse Bayer zal geen geringe rol gespeeld hebben.

Friends of the Earth wijst erop dat het Europees Voedselveiligheidsagentschap (EFSA) weliswaar groen licht gaf voor glyfosaat, maar zich daarbij liet leiden door de beweringen van de producenten zelf; Monsanto kon zelfs beroep doen op de dubieuze medewerking van sommige academici. Maar Monsanto is niet tevreden met de hernieuwing voor 5 jaar: het bedrijf had op 15 jaar gehoopt. (hm)

Bob, Pierre en de Troika

27/11/2017 - 18:08

“Beste Bob, u vindt hierbij enkele hervormingsideeën om ons en andere grote bedrijven in Griekenland opnieuw competitief te maken. Geef ook nog eens de namen door van de mensen bij de Europese Commissie die  zich met de Griekse hervormingen bezighouden.  Pierre”

Het lijkt een dialoog uit een straattoneeltje dat de Troikapolitiek in Griekenland aanklaagt wegens te vriendelijk voor de grote privébedrijven. Maar het gaat niet om een straattoneeltje, wel om een brief (november 2011) van Pierre Deleplanque aan Bob Traa. Deleplanque was de CEO van Heracles, een Grieks filiaal van de Franse cementgigant Lafarge, de Nederlander Bob Traa was de teamleider ( ‘senior resident representative’) van het IMF in Athene.  Pierre had Bob enige dagen voorheen opgezocht in zijn kantoor, en stuurt hem nu de suggesties van zijn bedrijf voor diepgaander hervormingen; die van het eerste Memorandum (2010) waren “niet efficiënt” gebleken.

Op het verlangenlijstje een reeks ingrepen die misschien niet erg zullen verbazen; ze werden naderhand door de Troika inderdaad grotendeels opgelegd:

  • OMED, de officiële instelling waar arbeidsgeschillen en betwistingen rond collectieve arbeidsovereenkomsten worden behandeld, moet vervangen worden door arbitragecomités samengesteld uit “gerespecteerde zakenmensen en niet-politieke professionals”;
  • afdankingen, in het bijzonder collectief ontslag,  moet veel vlotter kunnen verlopen, ongehinderd door gerechtelijke procedures;
  • collectieve arbeidsovereenkomsten geldig voor een hele sector moeten afgeschaft worden.

Dit geval van politieke incest kwam aan het licht door onderzoek van Investigate Europe en verscheen  op 23 november in Bastamag. (hm)

 

EU wil overheidsinitiatief volledig nekken

24/11/2017 - 15:59

door Herman Michiel, 24 november 2017   Wat zou u ervan denken als uw regering een wet uitvaardigde waardoor u alleen nog een huis kunt kopen als u het geld cash op tafel kunt leggen? Onzin, zou u zeggen, dan zouden alleen de zeer gefortuneerden nog een huis kunnen kopen, de meeste stervelingen moeten daarvoor lenen en de lening over jaren afbetalen. Of hoe zouden ondernemers het vinden als ze geen beroep mochten doen op banken of financiële markten, en nieuwe investeringen alleen met opgepotte winsten konden financieren?  De dood van de onderneming, meneer, wie vindt dergelijke lulkoek uit! Nochtans is deze lulkoek van toepassing op overheden in de Europese Unie. Krasser nog: ongeveer al deze overheden, of ze nu liberaal, christendemocratisch of sociaaldemocratisch geleid werden,  hebben de lulkoek zelf goedgekeurd!! En heel binnenkort willen ze dit in nieuwe Europees wetgeving vastleggen. U weet niet waarover dit gaat? Dat is normaal, want uw ­ nationale of Europese ­ politieke 'vertegenwoordigers' hebben hierover achter uw rug beslist, en zijn niet van plan de burgers erbij te betrekken als ze de lulkoek tot Europese wet verheffen. Waarover gaat dit dan?   Begrotingsverdrag [su_note note_color="#cccddd" class="notitie45procent_rechts"] Het Begrotingsverdrag in een notendop
  • een staatsschuld groter dan 60% van het BBP moet volgens een opgelegd ritme afgebouwd worden (het gedeelte boven 60% moet binnen 20 jaar verdwijnen);
  • "gouden regel": het 'structureel tekort' op een begroting mag ten hoogste 0,5% van het BBP bedragen; wanneer de staatsschuld minder dan 60% is kan een tekort van 1% toegestaan worden;
  • als de gouden regel overtreden wordt moet er automatisch een correctiemechanisme op gang komen;
  • de gouden regel moet in de nationale wetgeving opgenomen worden, bij voorkeur in de grondwet;
  • een Staat kan een andere Staat aanklagen bij het Europees Hof van Justitie omwille van het niet respecteren van de gouden regel; het Hof van Justitie kan boetes opleggen gaande tot 0,1% van het BBP;
  • EU-landen die het Begrotingsverdrag niet ondertekenen kunnen geen beroep doen op fondsen van het Europees Stabiliteit Mechanisme.
[/su_note] In maart 2012 ondertekenden 25 landen van de Europese Unie een overeenkomst die op 1 januari 2013 van kracht werd. De overeenkomst is bekend als het 'Begrotingsverdrag' [note]Officieel  'Verdrag inzake stabiliteit, coördinatie en bestuur in de EMU' (VSCB), in het Engels TSCG,  Nederlandse versie hier. [/note] en legt draconische beperkingen op aan de overheidsfinanciën, zowel op nationaal, regionaal als gemeentelijk vlak. Staatsschulden moeten volgens een opgelegd stramien dalen (schulden hoger dan 60% van het BBP moeten op een termijn van 20 jaar verdwijnen) en begrotingen moeten in evenwicht zijn of een overschot vertonen [note]Het begrip 'begroting in evenwicht' wordt technisch verder gespecifieerd door de eis dat het 'structureel tekort' minder dan 0,5% van het BBP bedraagt, waarbij het 'structureel tekort' door de Europese Commissie wordt afgeleid uit het nominaal tekort, en dit volgens betwistbare (en betwiste) formules.die het o.a. hebben over de 'potentiële groei'. [/note]; de eis van een begrotingsevenwicht wordt de "gouden regel" genoemd. Men zal zich herinneren dat er met het oog op de invoering van de euro geëist werd dat begrotingen hoogstens 3% in het rood gaan (het Stabiliteitspact). De 0,50%-grens van het Begrotingsverdrag gaat dus nog een heel stuk verder; bovendien moest deze "gouden regel"  worden opgenomen in het nationaal recht van de lidstaten, bij voorkeur in de grondwet.   Begroting in evenwicht, evenwichtig idee? Wie zich zonder veel nadenken laat op sleeptouw nemen door de ideologen van de minimale staat zal begrotingsevenwicht misschien een evidentie vinden; is het niet voldoende onderlijnd door experten dat tekorten schulden betekenen, dus staatsleningen, intresten die u en ik en onze kinderen moeten betalen? En 'evenwicht' is toch ten allen tijde en overal een behartenswaardig ideaal? Maar waarom zou dit argument alleen voor overheden van toepassing zijn? Waarom vindt men het verstandig dat iemand een lening aangaat van meerdere jaarlonen om een huis te kopen en op die manier de toekomst van zichzelf en zijn gezin veilig te stellen? Waarom vindt men het positief dat een bedrijf leningen aangaat om nieuwe investeringen te doen? Natuurlijk zijn niet alle schulden verantwoord; wie niet rond komt in zijn dagelijkse uitgaven maar een persoonlijke lening aangaat om een grote auto te kopen is lichtzinnig bezig. Maar een overheid kan in principe altijd rondkomen, want ze kan belastingen heffen. En een overheid moet investeren in infrastructuur, in dringende noden, in toekomstgerichte projecten, dat is uiteindelijk haar opdracht. Zoals niemand het een dwaasheid vindt dat een bedrijf, een gezin schulden maakt om de toekomst veilig te stellen, zo is het helemaal geen dwaasheid dat de overheid schulden aangaat om de collectieve toekomst veilig te stellen. Wie durft bestrijden dat overheden moeten investeren in duurzame energieprojecten? Moeten overheden de woningnood laten aanslepen tot er toevallig, ooit, een groot begrotingsoverschot is? Moeten ze onverwachte uitdagingen (natuurrampen, economische tegenvallers, hulpzoekende vluchtelingen… ) van de hand wijzen omdat er geen budgettaire ruimte is [note] Het Begrotingsverdrag voorziet uitzonderingen op de 'gouden regel', maar het gaat dan over de uitbreiding van de marge van 0,5% naar 1%... [/note]? De "schuldenrem" zoals dit idee ook genoemd wordt is in feite een rem op elk overheidsinitiatief, die tot regelrechte onbestuurbaarheid van een land zal leiden. Noch de gezinnen, noch de bedrijven zouden een dergelijke dwaasheid kunnen slikken. Overheden, die in feite de langste tijdshorizon zouden moeten hebben, zouden er zich echter wel moeten bij neerleggen… De Europese Commissie zelf moet impliciet toegeven dat de 'gouden regel' de toets met de realiteit niet doorstaat. Om Commissievoorzitter Junckers twijfelachtig paradepaardje, zijn  Investeringsplan voor Europa , van geld te voorzien worden lidstaten verzocht hierin bij te dragen. Maar dat zou toch hun begroting in het rood drijven?  Geen nood, voor dit 'speciaal geval' besliste de Commissie dat zulke uitgaven buiten het budget zouden vallen. Men heeft ook hier en daar al stemmen horen opgaan om militaire uitgaven niet in rekening te brengen bij de berekening van een begrotingstekort… Maar ook doordeweekse, verre van linkse economen zien niet in hoe er met een gouden regel te leven valt. Zo schrijven Arnaud Dessoy (Belfius) en Pierre-Emmanuel Noël (Sciences Po Parijs en Europacollege) [note] De Tijd, 30 januari 2017 [/note]: "Er is ook een gigantische behoefte de verouderde infrastructuur te moderniseren om de toekomstige uitdagingen aan te kunnen op het vlak van energie, mobiliteit, gezondheid, onderwijs en andere. Wat België betreft, is het hoog tijd want in ons land werd al meer dan 25 jaar structureel onvoldoende geïnvesteerd. Vreemd genoeg botst deze grote eensgezindheid op een onbegrijpelijke investeringsstop in Europa. Het budgettaire keurslijf opgelegd door de Europese regelgeving remt de investeringen."   Duimschroeven nog harder aangedraaid Men ontkomt niet aan de indruk dat het werkelijk de bedoeling is overheden op zwart zaad te zetten [note] Dit is eigenlijk een foute voorstelling, want uit alles wat hier gezegd wordt blijkt dat het de overheden zelf zijn, de regeringen, de leidende politieke partijen, die zichzelf een budgettair keurslijf opleggen. [/note] als men nog enkele details verneemt over de technische interpretatie van de gouden regel. Zo is er het afsluiten van het PPS-achterpoortje. PPS: Publiek Private Samenwerking, een formule waarbij de overheid een grote rol toekent aan de private sector bij het opzetten, beheren en eventueel financieren van overheidsinitiatieven (scholen, zwembaden, sociale woningen…). PPS werd populair bij overheden, niet omdat het goedkoper was, het tegendeel was meestal het geval, maar omdat de EU in haar bedrijfsvriendelijkheid de formule promoveerde door PPS-projecten onder zeer ruime voorwaarden buiten de overheidsbegroting te houden. "PPS-vehikels werden immers voornamelijk opgezet om belangrijke investeringsuitgaven buiten de begroting te houden", schrijft de Sociaal-Economische Raad voor Vlaanderen, maar die praktijk was ook elders in Europa  gangbaar. Maar sinds enkele jaren sluit de Europese Commissie steeds meer het poortje dat ze destijds zelf open gesteld had. Zo is men in de onvoorstelbare situatie gekomen dat overheden moeten vragen aan Eurostat, een directoraat-generaal van de Europese Commissie  zonder enige democratische legitimiteit, of een bepaalde investering binnen of buiten het overheidsbudget moet geboekt worden… Onder het mom van zogezegd puur technische regels, het "Europees Systeem van Rekeningen" (ESR2010), wordt in feite een fundamentele aanslag gepleegd op de soevereine rechten van de lidstaten [note] Zie hierover ookMarc Botenga in Lava, De ketens van de Europese verdragen. [/note]. Nog op een andere manier laat de nieuwe interpretatie van de Europese regels overheden verstaan dat ze zich zo gedeisd mogelijk moeten houden. Overheidsinvesteringen moeten in één keer worden geboekt, ook al heeft het project een levensduur van bijvoorbeeld 30 jaar, ook al kan men van sommige investeringen op langere termijn economische returns verwachten. Zo zou de Vlaamse overheid de miljardeninvesteringen voor de Oosterweelverbinding in toto in de begroting moeten inschrijven, wat natuurlijk onverenigbaar is met een begroting in evenwicht. Een ander belangrijk mobiliteitsproject (CITEO) voor het Brusselse werd omwille van dezelfde Europese regels afgelast, met een financiële put van 150.000.000 € voor gevolg… Toch is het voor politici die met deze tegenslagen geconfronteerd worden een beetje gênant om zich te beklagen, want ze hebben alle stappen goedgekeurd om tot deze situatie te komen. En het is bijna grappig hoe een deel van de ondernemerswereld nu staat te smeken om meer overheidsinvesteringen. Er is in principe een oplossing voor deze problemen: men zou uitzonderlijke belastingen kunnen heffen telkens er geïnvesteerd moet worden. Maar ook meer belastingen, in het bijzonder meer belastingen voor de rijken, gaat in tegen de Europese geest en tegen het opbod tussen de lidstaten om elkaar op belastingsvlak te beconcurreren.   Van internationaal verdrag naar Europees verdrag  Alles wat tot hiertoe werd gezegd is in feite maar ter inleiding op de mededeling dat de Europese Unie dit soort beleid op een nog hoger plan wil tillen, en dat ze daartoe hoogstwaarschijnlijk een dezer dagen de nodige stappen zal zetten. Een terugblik op 2012 is nuttig om te begrijpen wat er aan de hand is. Volgens de bestaande Europese verdragen had de Europese Unie in 2012 niet de bevoegdheid om een zo groot deel van het budgettair beleid van de lidstaten naar zich toe te halen zoals het geval is met het Begrotingsverdrag. Dat kon alleen mits unanimiteit onder de (toen) 27 lidstaten, maar het Verenigd Koninkrijk en Tsjechië wilden om uiteenlopende redenen niet meedoen.Maar zoals ik in 2013 schreef:  de Europese leiders  beschikken over een heel arsenaal juridische en politieke middelen om hun doel te bereiken, een ware grabbelton. Toen hun 'grondwet' in 2005 niet goedgekeurd raakte door verzet in Frankrijk en Nederland veranderden ze het geweer van schouder en de 'grondwet' werd omgedoopt tot EU-verdrag, het Verdrag van Lissabon waar geen referenda aan te pas kwamen. Gelijkaardig, maar weer een beetje anders ging het met het Begrotingsverdrag, dat door gebrek aan unanimiteit geen EU-verdrag kon worden, maar waarvoor weer een andere oplossing werd gevonden. Destijds schreef ik daarover: Dit is geen Europees verdrag, dit is een gewoon internationaal verdrag! Staten kunnen internationale verdragen aangaan over alles en nog wat, de bescherming van de walvis, de erkenning van grenzen enz. Waarom zouden een aantal Europese staten die toevallig tot de EU behoren geen verdrag kunnen sluiten waarbij ze er zich toe verplichten de budgettaire bezuinigingspolitiek in hun recht op te nemen [note] Puur juridisch lijkt het echter wel niet correct dat in dit  'internationaal verdrag' instellingen van de EU betrokken worden. Zo kan een lidstaat vermeende inbreuken op de gouden regel door een andere lidstaat aanhangig maken bij het Europees Hof van Justitie. En als wortel om het Begrotingsverdrag te doen slikken werd bepaald dat alleen wie hierbij aansloot kon beroep doen op de financiële middelen van het Europees Stabiliteits Mechanisme. [/note]? Een coalition of the willing, zou je kunnen zeggen. Toch voelen de verdragsluitende partijen er zich niet volledig lekker bij, want ” binnen vijf jaar nadat het verdrag in werking is getreden zal worden gekeken hoe het verdrag onderdeel kan worden gemaakt van de Europese verdragen”. Tegen 1 januari 2018 zullen ze er wel iets op gevonden hebben… 1 januari 2018, dat is dus zeer binnenkort. Er wordt dan ook verwacht dat de Europese Commissie op 6 december aan het Europees Parlement voorstellen zal doen die moeten leiden tot de 'opwaardering' van het Begrotingsverdrag tot een echt EU-verdrag. Van de Britten moet geen verzet meer worden verwacht want die verlaten het schip, en de Tsjchechen traden in maart 2014 toe tot het verdrag. Het is onwaarschijnlijk dat de nieuwe lidstaat haar Kroatië voor veel roet in het eten kan zorgen. Een kwalitatief verschil tussen een 'gewoon' internationaal (' intergouvernementeel') verdrag en de opname ervan binnen de Europese wetgeving is dat men zich uit het eerstgenoemde kan terugtrekken zonder de EU (en eventueel de eurozone) te verlaten, terwijl dat in het tweede geval niet mogelijk is. Eventueel nieuwe lidstaten zijn ook verplicht het geheel van de Europese wetgeving te erkennen, ook de gouden regel dus als die onderdeel wordt van die wetgeving.   Reacties en vooruitzichten John Weeks, een progressieve Britse economieprofessor schreef onlangs: "Ik heb samen met vele anderen tot nog toe gezegd dat de Europese verdragen voldoende flexibiliteit vertonen om ruimte te bieden voor de meeste sociaaldemocratische beleidsvoorstellen, zoals diegene in het Manifest van de Labour Party. Die bewering zou weldra omver gehaald kunnen worden door het Europees Parlement." Hij heeft het over de opname van het Begrotingsverdrag in het Europees recht. In zulk geval staat de eerder voorzichtige professor achter de uitdrukking van de Italiaanse 5-Sterrenbeweging: het zou de 'institutionalisering van de Trojka" zijn. En Weeks acht de goedkeuring door het Europees Parlement "zeer waarschijnlijk, of zelfs bijna zeker". Het tegengestelde zou inderdaad inhouden dat er belangrijke kenteringen opgetreden waren binnen de traditionele politieke families die het Begrotingsverdrag in 2012 goedkeurden. In België bijvoorbeeld kon men destijds terecht spreken van een Bal der hypocrieten wat sociaaldemocraten en groenen betrof. En op 4 oktober jongstleden waren er over het verdrag tussenkomsten in het Europees Parlement. Christendemocraten (EVP) en liberalen (ALDE) staan natuurlijk pal achter integratie van het verdrag in de EU-wetgeving. Ernest Urtasun, woordvoerder voor de Groenen, leek een goedkeuring af te wijzen, terwijl sociaal-democraten vooral uitblonken door dubbelzinnigheid. Pervenche Berès, tot voor kort fractieleidster van de Franse socialisten, zei dat ze voor integratie zouden stemmen, "maar na een nauwgezette evaluatie". Evelyn Regner van de Duitse SPD bleef volledig op de vlakte, wat ook het geval was met Paul Tang (PvdA Nederland). Het zal inderdaad in grote mate van de sociaaldemocraten afhangen als het tot een stemming komt. De radicaal-linkse fractie (GUE/NGL) en de rechtse groepen (ECREFDD en  ENF) zijn tegen integratie. Wat vooral opvalt bij de reacties op het Begrotingsverdrag en zijn bestendiging in het Europees recht is dat er nauwelijks publieke reacties zijn. Een zo verregaande afdracht van soevereine rechten zou op zijn minst een stevig publiek debat moeten inhouden, maar daarvan kun je nauwelijks enige echo opvangen. Het Belgische burgerinitiatief Constituante.be diende samen met enkele Belgische vakbondscentrales en de Belgische (Franstalige) vleugel van) de Liga voor de Rechten van de Mens een bezwaar tegen het Begrotingsverdrag in bij het Grondwettelijk Hof, maar ving er, naar verwachting, bot. Ook waar sociaaldemocraten in de oppositie zitten en hun rechtse regering zouden kunnen vragen of die van plan is het Begrotingsverdrag als Europese wet goed te keuren heerst er grote stilte; men heeft tenslotte dit verdrag zelf goedgekeurd. Het zal dus van toevalligheden afhangen (aanwezigheid/afwezigheid van europarlementsleden bij een stemming, humeurigheid van een regering in een lidstaat [note] De gewezen Italiaanse premier Renzi zou zich tegen Europese promotie van het Begrotingspact verzetten.  [/note]) of het Begrotingsverdrag Europese wet wordt, of met andere woorden de "Trojka geïnstitutionaliseerd wordt". Moet men dit niet bestempelen als een 'structureel demokratisch  deficit' ?   Tot slot nog een kleine vergelijking: Begrotingspijler versus Sociale Pijler De reeds geciteerde John Weeks maakt nog een interessante vergelijking tussen de stilzwijgend doorgevoerde 'gouden regel'-operatie en de met veel bombarie omgeven recente 'sociale top' in Göteborg. Daar proclameerde Jean Claude Juncker de 'Europese Pijler van Sociale Rechten' die tot een 'rechtvaardiger en meer inclusieve Europese Unie moet leiden'. Aangezien er geen enkele concrete maatregel aan gekoppeld is, kan men er geen enkele illusie in hebben. "Wat een contrast", zegt Weeks "met het voornemen van de Europese Commissie om op 6 december wetgeving aan het Europees Parlement voor te leggen die het bezuinigingsbeleid moet institutionaliseren voor alle regeringen in de EU." Zou dit geen gepaster reactie geweest zijn van de Europese vakbonden bij het recente vertoon in Göteborg? [caption id="attachment_6139" align="alignleft" width="856"] Belgische vakbonden tegen Begrotingsverdrag, 24 juni 2013 (Foto Ander Europa)[/caption]  

Blauwe paradijsvogel Guy Verhofstadt

22/11/2017 - 12:28

De Belgische PVDA toonde gisteren aan dat liberaal haantje-de-voorste Guy Verhofstadt niet erg zindelijk is bij de keuze van zijn bijklusjobs. De fractievoorzitter van de Europese liberalen in het Europees Parlement was

tot voor een jaar ook nog bestuurder bij Exmar, waarvan de in Bermuda gevestigde dochter Exmar Offshore in de Paradise Papers vernoemd wordt. Van blauw haantje-de-voorste tot blauwe paradijsvogel, een genetisch voor de liggende mutatie…  Meer details in het PVDA-artikel  en een bericht op Politico.

De bestuursfunctie bij Exmar leverde Verhofstadt 60.000 € per jaar op, een stuk minder dan zijn baan als europarlementslid (6250 € netto per maand, plus royale dagvergoeding, kostenvergoeding en reisvergoeding, zie hier). Maar Exmar bracht minder dan de helft op van zijn bestuursfunctie bij de investeringsmaatschappij Sofina: 143.000 € per jaar. Integrity Watch vermeldt nog enkele andere bijbaantjes van onze noeste landgenoot en becijfert dat zijn activiteiten buiten het Europees Parlement hem jaarlijks tussen de 192.000 € en de 348.000 € opbrengen. (hm)

 

 

DiEM25 kondigt electoraal initiatief aan

20/11/2017 - 14:55

DiEM25 staat voor Democracy in Europe Movement 2025. Het is een beweging die door de gewezen minister van financiën van Griekenland, Yanis Varoufakis, in februari 2016 werd opgericht en zich tot doel stelt tegen 2025 de Europese Unie grondig te democratiseren. De intenties werden vastgelegd in het Manifest van DiEM25.

Begin november besliste DiEM25 zich ook via deelname aan verkiezingen tot de Europese burgers te wenden, om te beginnen met de verkiezingen voor het Europees Parlement van mei 2019. DiEM25 wil een beweging blijven en vormt zich niet om tot partij; het verkiezingsinitiatief wordt daarom aangeduid met de term ‘electorale vleugel’ van de beweging, waar DiEM-leden al dan niet kunnen bij aansluiten. Via dit initiatief wil DiEM25 de “katalysator” zijn om een “transnationale pan-Europese partijlijst op te stellen die politieke actoren bijeenbrengt die het eens zijn met de DiEM25-agenda”.

Zoals wel vaker het geval is met Varoufakis-initiatieven hangt er een flinke dosis ‘flou politique’ rond de omschrijving van deze electorale vleugel. In elk land zal een politieke partij opgericht worden, die “bij voorkeur steun verleent aan andere politieke actoren”, door bv. een alliantie aan te gaan, maar ook zelfstandig aan verkiezingen kan deelnemen, op voorwaarde dat DiEM25 op Europees niveau aldus beslist. Bij de keuze van partners wil DiEM25 “niet partizaan” zijn, en iedereen betrekken die het ermee eens is “dat Europa kan en moet gedemocratiseerd worden”. Als men ziet wie zoal in de EU de term ‘democratisch deficit’ in de mond neemt is dit criterium alleszins niet zeer beperkend …

Het is geen optie om allianties te sluiten met bestaande nationale politieke partijen, zegt de DiEM-verklaring, want “de meeste progressieve partijen zijn verdeeld en hebben een aanzienlijke fractie die gekeerd is tegen ons radicaal Europeanisme”.  Maar enige regels verder heet het dat “DiEM25 allianties zal aangaan met politieke partijen in het betreffende land”. En in een interview antwoordt Lorenzo Marsili, die samen met Varoufakis onlangs een boek uitbracht, op de vraag  met welke partijen DiEM probeert relaties aan te knopen binnen Europa:

“DiEM25 zit om de tafel met een keur van Europese bewegingen om tot een gezamenlijk programma en een gedeelde strategie te komen. In Polen is dat Razem, een nieuwe partij die qua samenstelling vergelijkbaar is met Podemos. In Denemarken met The Alternative, wat een andere nieuwe partij is, opgericht door kunstenaars en maatschappelijke bewegingen, maar het is nu al de derde belangrijkste politieke macht in het land. In Tsjechië zijn het de Piraten, die 10% binnen haalden in de verkiezingen een paar weken geleden en die lid zijn van DiEM25. In Frankrijk heeft Benoit Hamon openlijk gevraagd om een treffen om zijn nieuwe beweging op één lijn te brengen met DiEM25: maar het is duidelijk dat daar nog veel meer openingen liggen… Ik denk bijvoorbeeld aan PCF en de Groenen. In Spanje werkt DiEM25 samen met de burgemeester van Barcelona Ada Colau, die zelfs tot de eerste leden behoorde. En meer – DiEM25 spreekt ook van de noodzaak voor een progressief bondgenootschap dat plaats biedt aan verschillende politieke families van links tot groen, van sociaaldemocraten tot grassroots bewegingen.”

Dit alles is dus vrij vaag, en de grote ‘openheid’ laat ook ruimte voor veel opportunisme. Anderzijds moet men erkennen dat  dit waarschijnlijk het enige Europees gecoördineerde initiatief zal zijn waarmee kiezers in mei 2019 kritiek, hoe elementair ook, zullen kunnen uiten op het beleid en de instellingen van de EU. De partijen van de Europese linkse fractie in het Europees Parlement (GUE/NGA) voeren traditiegetrouw nationale campagnes zonder internationalistische dimensie, en dat ander Europees initiatief, “Plan B“, beperkt zich tot een jaarlijkse conferentie.  (hm)

Leedvermaak over Theresa May is geen oplossing

16/11/2017 - 15:43

door Frank Slegers, 16 november 2017   De onderhandelingen over de Brexit vormen een bizar spektakel. Aan de ene kant staat de EU, standvastig, met een klare lijn: eerst duidelijkheid over de financiële afwikkeling, het toekomstig statuut van EU-onderdanen in Groot-Brittannië en de grens in Ierland, pas dan kan er gepraat worden over de toekomstige relatie. Aan de andere kant van de tafel zit een zieltogende zwalpende Britse regering, die niet lijkt te weten wat ze wil. Dat is in elk geval het beeld dat men ons graag wil laten zien.   Zwalpende Britse regering Het is niet raar dat het een zootje is aan de Britse kant. Om te beginnen wilde het Britse regime - het bedrijfsleven en de politieke elite - helemaal geen uittrede uit de Europese Unie. De Brexit is het gevolg van een referendum dat de toenmalige Britse conservatieve premier David Cameron uitschreef om de eenheid in de eigen partij te herstellen, en dat hij dacht makkelijk te winnen. Een rampzalige mislukte gok! Theresa May, die Cameron als premier opvolgde, deed ook een verkeerde gok, door vervroegde verkiezingen uit te schrijven. Jeremy Corbyn van Labour deed het in die verkiezingen zo goed dat May haar politieke krediet verloor, en verder moest met een flinterdunne parlementaire meerderheid. Het succes van Corbyn had met de Brexit overigens niets te maken, maar wel met een duidelijk verhaal tegen het neoliberalisme. Men kan het May moeilijk kwalijk nemen dat zij dit niet had zien aankomen, want hoe lang is het niet geleden dat de mainstreampartijen nog iemand als Corbyn hebben voortgebracht? Theresa May moet nu dus schipperen met een erg wankele politieke meerderheid. Het volstaat dat enkele aanhangers van een 'harde Brexit' (volledige breuk om Groot-Brittannië om te vormen tot een gedereguleerde vrijhaven voor het internationaal kapitaal) of enkele 'remainers' (die de banden met de EU, goed voor de helft van de Britse handel, zo veel mogelijk willen behouden) zich van haar afkeren, en zij heeft geen meerderheid meer. Zij is nu verplicht ook rekening te houden met Labour. Toegevingen Zo moest zij enkele dagen geleden toegeven dat het Britse Parlement nog zal kunnen stemmen 0ver het uiteindelijk resultaat van de onderhandelingen met de EU. Een grote toegeving is het niet, want als het Parlement het akkoord met de EU verwerpt verlaat Groot-Brittannië de EU zonder akkoord. Nieuwe onderhandelingen zijn uitgesloten, en in maart 2019 verlaten de Britten sowieso de EU. Het Parlement zal dus 'kiezen' met het mes van een 'harde Brexit' op de keel. Binnen enkele dagen wordt gestemd over het wettelijk vastleggen van de precieze datum in maart 2018 van de Brexit, weer een gevaarlijke klip voor de parlementaire meerderheid van May.   Schadenfreude over May Het leedvermaak over de moeilijke positie van  May druipt er in onze media van af. Toen de Britse premier op het congres van de Conservatieven wegens een schorre keel (?) niet door haar toespraak raakte kon de pret niet op. Heel onschuldig is dat allemaal niet. Van de weeromstuit bevestigt dit het beeld van een sterke Europese Unie, met een duidelijke koers. Gelouterd door een opeenvolging van crises lijken de Europese elites de hoop te hebben opgegeven de harten en de zielen van de Europeanen te winnen voor hun project. De tijd ligt ver achter ons dat de nieuwbakken voorzitter van de Europese Commissie Jean-Claude Juncker pleite voor een meer 'politieke' Commissie. De fiscal board van de Commissie pleit nu voor een neutrale automatische toepassing van de begrotingsregels. Niemand gelooft nog dat Europa staat voor 'waarden'. De keuze lijkt nu te zijn: de Europese Unie als een technocratische machine, efficiënt en onweerstaanbaar, zonder alternatieven. Nationale en identitaire sentimenten worden aan de lidstaten gelaten. De Grieken hebben het gemerkt, en ook de Britten zullen de doelgerichte macht van Brussel aan den lijve ervaren. Tot meerdere lering van wie lid blijft van de club.   Het gaat ook ons aan Liever dan zich te verkneukelen in het problemen van Theresa May zou links op het continent zich zorgen moeten maken over deze ontwikkelingen. Om te beginnen schieten we er niets mee op wanneer een mislukte Brexit aan de overzijde van het Kanaal een verbitterd en verscheurd land achterlaat. Vervolgens is het niet uitgesloten dat Jeremy Corbyn eerstdaags aan zet is. Toen onlangs 40 Tories in een 'geheime' brief May de wacht aanzegden zou volgens een aantal media hun berekening wel eens kunnen zijn de hete aardappel van de Brexit via verkiezingen naar Corbyn door te schuiven, om dan zelf in de oppostie de Conservatieve Partij te helen. [caption id="attachment_14703" align="alignleft" width="220"] Jeremy Corbyn, bruggenhoofd tussen Brits en continentaal links?[/caption] Voor welke keuze staat een toekomstige premier Corbyn dan? Misschien wel deze: ofwel aanvaarden dat de Britten lid blijven van de Gemeenschappelijke Markt, met alle gevolgen vandien, want in die Markt heerst de Europese Commissie. Alexis Tsipras heeft al getoond wat het betekent zich te onderwerpen aan het gezag van de neoliberale despoten die in de EU de dienst uitmaken. Ofwel maakt Corbyn zijn belofte van een peoples' Brexit waar, door de nieuw verworven politieke ruimte van de Brexit te gebruiken voor socialistische alternatieven. Dit laatste is niet zo makkelijk in een land dat door Thatcher en Blair werd omgebouwd tot een bolwerk van het financieel kapitaal en een economie die draait op lage lonen. In elke geval zou dan de hel losbarsten, want socialistische alternatieven moeten mislukken. Actieve solidariteit van de linkerzijde in Europa wordt dan een voorwaarde om te lukken, zoals eerder in Griekenland. Eerder dan zich te verkneukelen in de Conservatieve rampspoed komt het er daarom nu op aan banden aan te knopen met de Britse linkerzijde. Onze alternatieve media zouden correspondenten kunnen sturen, en op alle niveaus kunnen de banden worden aangehaald. Het klopt dat de Britse linkerzijde zelf een sterke eilandmentaliteit heeft, maar dat hoeft ons niet tegen te houden.

Pagina's