Achtergrond

Henk Sneevliet en het socialisme in Indonesië
Alex de Jong -
Afgelopen zondag vond op begraafplaats Westerveld de jaarlijkse Sneevlietherdenking plaats. Alex de Jong, lid van het Sneevliet Herdenkingscomité en directeur van het IIRE sprak daar over Sneevliets politieke activisme in Indonesië. Dit jaar precies een eeuw geleden keerde Sneevliet terug in Nederland nadat de koloniale machthebbers hem wat toen…
Marx en de Profeet
Gilbert Achcar -
Waarom de opkomst van het fundamentalisme in landen met een islamitische meerderheid van de bevolking veel te danken heeft aan het falen van seculier links, legt Gilbert Achcar uit in een interview met Jean-Numa Ducange. [leestijd 17 minuten] De laatste decennia is er sprake van een ‘terugkeer van de religie’. Fundamentalistische…
De Sovjetunie van 1917 tot 1927: Van zelforganisatie naar commandostaat
Francois Vercammen -
In 2017 publiceerden we ter ere van de honderdste verjaardag van de Oktoberrevolutie een serie artikelen over deze historische gebeurtenis. Maar wellicht nog belangrijker dan de omwenteling van 1917 is de ontwikkeling van de jonge Sovjetunie in de tien jaren daarna. Over die periode herpubliceren we nu (met dank aan het Marxists Internet Archive)…
De hamerslag van de revolutie, de kritiek van Rosa Luxemburg op de burgerlijke democratie
Michael Löwy -
Vorige week  publiceerden we een uitgebreid artikel van François Vercammen over Rosa Luxemburg. Aansluitend daarop nu een stuk van Michael Löwy over de kritiek van Rosa Luxemburg op de burgerlijke democratie. [leestijd 25 minuten] Rosa Luxemburgs verdediging van de socialistische democratie en haar kritiek op de bolsjewieken in haar pamflet…
Rosa Luxemburg – revolutionaire en theoretica van het marxisme
Francois Vercammen -
Honderd jaar nadat ze werd vermoord (op 15 januari 1919) blijft Rosa Luxemburg een inspirerende figuur. Dankzij het Nederlandstalige Marxistisch Internet-archief her publiceren wij hier een tekst van François Vercammen over de grote marxiste. De tekst verscheen oorspronkelijk in Rood (het weekblad van onze Belgische zusterorganisatie) nr. 2, 29…
Vrouwenstaking breidt zich uit over Europa
Laia Facet -
In 2016 organiseerden Poolse feministen een vrouwenstaking tegen voorstellen om de abortuswetgeving te verslechteren en voor de verdediging van reproductieve rechten. Enige maanden later legden Argentijnse vrouwen het land plat uit protest tegen de moorden op vrouwen, om maanden later op te roepen tot de eerste internationale vrouwenstaking. De…
De teloorgang van de Bolivariaanse revolutie
Diverse auteurs -
Trump ziet zijn kans schoon om af te rekenen met het regime van Maduro in Venezuela. De tot dan toe volstrekt onbekende Juan Guaidó werd naar voren geschoven als ‘interim president’ en na de meest reactionaire regimes in Latijns Amerika haasten ook de Europese landen (met uitzondering van Italië) zich om Guaidó te erkennen. De VS dreigen met een…
Seks en de Russische Revolutie
Peter Drucker -
De grote vraag ruim honderd jaar na de Oktoberrevolutie is: heeft deze gebeurtenis nog relevantie voor links heden ten dage? Al tientallen jaren houden belangrijke historici en ideologen ons voor dat de erfenis van Oktober, terecht, dood en begraven is. Toch zijn er ook nog radicaal linkse lieden die de erfenis kritisch onder de loep willen nemen…
Brazilië: het echec van links
Willem Bos -
De verkiezing van Jair Bolsonaro is zonder meer een ramp. Een ramp voor de Brazilianen, met name voor de vrouwen, de gekleurde Brazilianen de LHBTI+- gemeenschap en de armen. Het is ook een ramp voor links dat deze overwinning niet heeft weten te voorkomen. De Arbeiderspartij PT heeft dertien jaar (van 2003 – 2016) de regeringsmacht in handen…
Klimaatverandering en kapitalisme
Redactie Grenzeloos -
'Als de wereld door klimaatverandering nog 2 graden warmer wordt, zal er een hittetijd aanbreken, waarschuwen wetenschappers. Dat betekent dat het uiteindelijk wereldwijd 4 tot 5 graden opwarmt, de zeespiegel door smeltende ijskappen 10 tot 60 meter stijgt en meerdere delen van de wereld onbewoonbaar worden, 'schrijft de NOS vandaag op haar site…
Wat is ecosocialisme
Willem Bos -
Ecosocialisme is een internationale politieke stroming die strijdt tegen de ecologische rampen die zich op dit moment op onze planeet voltrekken en die ons in de toekomst bedreigen. Ecosocialisten gaan er daarbij van uit dat die ecologische rampen nauw samenhangen met het functioneren van het kapitalisme en dat het behoud van een gezond milieu op…
Over klassenstrijd en identiteitspolitiek
Jazie Veldhuyzen -
De Groene Amsterdammer organiseerde een avond over ‘identiteitspolitiek tegenover klassenstrijd’. Duoraadslid van Amsterdam BIJ1 Jazie Veldhuyzen laat helder zien dat de strijd tegen het kapitalisme en de strijd voor minderheidsrechten niet tegenover elkaar staan, maar onlosmakelijk verbonden zijn. Lees hier de column die hij uitsprak…
Mei '68 in Frankrijk
Guy van Sinoy -
Deze maand besteden heel wat kranten en televisiezenders aandacht aan de 50e verjaardag van Mei ’68 in Frankrijk. Maar op welke manier? De minst serieuze zullen zich er waarschijnlijk toe beperken de gebeurtenissen oppervlakkig weer te geven. Een beetje alsof het om een grote knokpartij tussen studenten en politie ging. Meer serieuze media zullen…
De oorsprong van 1 mei
Ernest Mandel -
  Het idee van de Eerste Mei komt oorspronkelijk uit Amerika. In oktober 1884 besluit de toenmalige Amerikaanse federatie van vakbonden, de Federation of organised Trades en Labour Unions, in vergadering bijeen te Chicago, om het veroveren van achturen dag op de dagorde te plaatsen. Ze plannen een nationale stakingsdag voor 1 mei 1886.…
Lessen uit Mei ’68
Ernest Mandel -
Dit artikel van Ernest Mandel werd oorspronkelijk in juli 1968 gepubliceerd in het tijdschrift Les Temps Modernes. Mandel analyseert de gebeurtenissen van mei 68 daarin als een direct gevolg van de tegenstellingen van wat toen bekend stond als het "neocapitalisme", hij benadrukt het belang ervan als een ontwikkeling die liet zien dat een…
Het 17e Wereldcongres van de Vierde Internationale
Léon Crémieux -
De SAP, de organisatie achter Grenzeloos, is aangesloten bij de Vierde Internationale, een internationaal netwerk van socialistische organisaties. In februari hield zij haar 17e wereldcongres. Wij vertaalden een verslag daarvan. De opening van het 17e Wereldcongres werd – vijftig jaar na 1968 - verricht door onze kameraad Alain Krivine. Hij…
De noodzakelijke Oktoberrevolutie
David Mandel -
In onderstaand artikel rekent de Canadese historicus David Mandel af met zowel enkele rechtse als linkse mythes over de Russische revolutie van 1917. Lenin en de bolsjewieken hadden geen vooropgesteld plan dat de vestiging van een socialistische maatschappij beoogde, zoals conservatieve historici vandaag beweren. De bolsjewieken reageerden slechts…
De internationale vrouwenstaking op 8 maart: een politieke staking in tijden van #MeToo
Cinzia Arruzza, Tihi Bhattacharya -
Cinzia Arruzza en Tithi Battacharya zijn twee van de organisatoren van de Internationale Vrouwen Staking op 8 maart in de Verenigde Staten en werden door Sarah Jaffe geïnterviewd voor de serie ‘Interviews for Resistance’. Grenzeloos vertaalde. SJ: Laten we het eerst hebben over de staking van dit jaar. Wat is er gepland en waarom besloten jullie…
De emancipatorische kracht van de verbeelding
Jan Willem Stutje -
In 2013 gaven wij samen met onze Vlaamse vrienden van socialisme.21 en het uitgavefonds Ernest Mandel, een bundel opstellen van Michael Löwy uit onder de titel: ‘Herbetovering  van de wereld ~ Romantische wortels van linkse denkers’. Hier publiceren wij de inleiding bij dit werk van Jan Willem Stutje. Het hele boek is hier te bestellen en…
De Revolutie van de Lage Landen 1566 – 1648
Robert Lochhead -
In 1994 publiceerde  'De Internationale', een gezamenlijke uitgave van de Belgische en de Nederlandse SAP, ter gelegenheid van het vijftigste nummer van dit 'Nederlandstalig theoretisch orgaan van de IVe Internationale' als bijlage een uitvoerige tekst van Robert Lochhead over de Revolutie van de Lage Landen, bij ons beter bekend als de…
Reis naar de revolutie
Frank Maerten -
Wanneer in februari 1917 in volle oorlog het door god himself aangestelde tsaristisch regime van Nicolaas II wordt weggeveegd, bevinden de meeste leiders van de linkse Russische partijen zich in ballingschap in het buitenland. Of in gevangenschap in Siberië. Lenin, die niet meer geloofde dat hij bij leven nog een revolutie zou meemaken,verneemt in…
Als Lenin in 1926 nog geleefd had dan zou hij waarschijnlijk in de gevangenis hebben gezeten
Ernest Mandel -
In 1992 publiceerde Ernest Mandel bij Verso[1] Power and Money, a Marxist Theory of Bureaucracy (Macht en Geld, een marxistische theorie van de bureaucratie). In dit boek maakt Mandel een nieuwe balans van de ontaarding van de Sovjet-Unie en speurt naar de sociale en historische wortels van de bureaucratie, zowel in de kapitalistische…
Rosa Luxemburg over de Russische revolutie
Rosa Luxemburg -
In onze serie over de Russische revolutie prubliceren we hier een beschouwing van de Pools/Duitse marxiste Rosa Luxenburg uit 1918. (Overgenomen van het Marxistisch Internet Archive). Onze andere atrikelen over de Russische revolutie vindt u hier.  De Russische Revolutie is de indrukwekkendste gebeurtenis van de wereldoorlog. De manier waarop…
Een vonk die niet dooft: Che Guevara
Michael Löwy -
Vandaag is het 50 jaar geleden dat Ernesto Che Guevara werd vermoord. We herpubliceren hier een stuk van Michael Löwy dat we tien jaar geleden op Grenzeloos plaatsten en dat weinig aan actualitiet heeft ingeboet. De jaren gaan voorbij, de tijden veranderen, modernismes worden afgelost door postmodernismes, dictaturen door low-intensity democratie…
pagetoptoptop